Ratownik. Szaleniec czy pasjonat od zabytków? – OKiS na 8. Pikniku Artystycznym FLOWLAND w Tarczynie
Uwaga! Z powodu przewidywanych złych warunków atmosferycznych, 8. Piknik Artystyczny FLOWLAND w Tarczynie został odwołany.
Rozmowa Long Table „Ratownik. Szaleniec czy pasjonat od zabytków?”
Gospodarz stołu: Marek Sztark
Ratownicy, ludzie, którzy ratują zabytki.
W osobistych praktykach ratowania zabytków jest tyle pasji, że graniczy ona z szaleństwem… Często są to działania z pozoru, dla obserwatora z zewnątrz, zupełnie nieracjonalne. Nie opierają się bowiem na rachunku ekonomicznym, zasadach zdrowego rozsądku. Cele, które sobie stawiają „ratownicy” – bo tak postanowiliśmy ich nazywać – mocno przekraczają możliwości osobistego zaangażowania, ich przyjaciół, rodzin i firm. Wyzwania, przed którymi stają, to zadania dla kilku pokoleń, praca na wiele dekad, z zaangażowaniem wielkich środków. Ratownicy zajmują się małymi przydrożnymi kapliczkami, domami przysłupowymi, opuszczonymi kościółkami, ale też wielkimi dworami, rezydencjami i zespołami poklasztornymi. Wielu z nich popada w kłopoty, nie daje rady i z bólem serca porzuca ukochane obiekty. Większości jednak udaje się misja ratownicza. Doprowadzają upadłe zabytki do świetności. I dobrze prosperują.
Marek Sztark
Zastępca kierownika Dolnośląskiego Laboratorium Kultury OKIS animator i menedżer kultury. Zarządzał instytucjami kultury, był Stypendystą Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Działa w wielu organizacjach pozarządowych. Jest członkiem zarządu Forum Kraków. Realizuje projekty z różnych dziedzin: rozwoju i integracji środowisk społecznych i zawodowych, ekonomii społecznej, ochrony dziedzictwa kulturowego, animacji rozwoju lokalnego, animacji kultury i ekonomii społecznej.
Animowanie społeczności lokalnych to jego misja i pasja. Pracował na Pomorzu Zachodnim, gdzie zajmował się integrowaniem środowisk zawodowych, odbudowywaniem tożsamości lokalnej, działaniem na rzecz dziedzictwa kulturowego. Jest twórcą marki regionalnej „miody drahimskie” i autorem koncepcji modelu animacji lokalnej „Nowa Kultura”. Na Mazurach tworzył przedsiębiorstwa społeczne oparte o ukryty potencjał lokalnych społeczności. Na Mazowszu realizował projekty animacyjne w społecznościach wiejskich, przywracając pamięć zbiorową i szacunek do historii. O 2014 działa i pracuje na Dolnym Śląsku. Koordynował współpracę Europejskiej Stolicy Kultury Wrocław 2016 z regionem Dolnego Śląska, wtedy zainicjował projekty: „Ratownicy. Niepubliczne strategie ratowania zabytków Dolnego Śląska”, „Czytanie miasta”. Obecnie współtworzy Dolnośląskie Laboratorium Kultury, wspiera lokalne społeczności w upowszechnianiu kultury, zainicjował integrację środowisk przywracających szacunek starym zaniedbanym cmentarzom i środowiska regionalistów.
Odsłuchaj treść artykułuAKTUALNOŚCI
Dodano: 15.06.2026 14:09
WAKACYJNY NUMER „ODRY” 7-8/2026
Niemcy bez alternatywy? • Politycy na łączach ze stwórcą • Koka w Unii Porażka Habermasa • Wałbrzych: zaginione miasto • Dedecius dydaktyk Austromelancholia Schulza • Literatura hebrajska wobec wojny Teatr Telewizji: reaktywacja • Muzea – świątynie prz(e/y)szłości Wiersze: Podgórnik, Melecki, Bonowicz • Proza: Siwczyk, Woźniak Spis treści 7-8/2026: 2 CZY ISTNIEJE ALTERNATYWA DLA NIEMIEC Z […] pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 01:30
Gitarą i – borowickie spotkania z poezją śpiewaną
Festiwal "Gitarą i... – borowickie spotkania z poezją śpiewaną" odbędzie się w dniach 3–4 lipca. To dwudniowe święto muzyki plenerowej i poezji tradycyjnie zorganizowane zostanie na malowniczej górskiej polanie w Borowicach (Gmina Podgórzyn). pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 01:25
Wakacyjne Święto Polszczyzny. Uroczyste 80-te urodziny Profesora Jana Miodka
Uroczyste 80-te urodziny Profesora Jana Miodka odbędą się 4 lipca 2026 r. w Domu Chłopa we Wróblowicach. Zaplanowaliśmy szereg atrakcji, które uświetnią to wyjątkowe święto: m.in. Mini Akademia Pana Miodka dedykowana dzieciom, Turniej piłki nożnej o puchar Profesora Miodka, konkursy oraz biesiada przy wspólnym stole i muzyczne niespodzianki. Głównym punktem będzie wykład Profesora Miodka, dyktando […] pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 01:20
„ODA DO KRUCHOŚCI” – PREMIERA FILMU DOKUMENTALNEGO
5 lipca na antenie TVP 3 Wrocław odbędzie się premiera filmu dokumentalnego o regionalnych tradycjach szklarstwa oraz współczesnych tendencjach artystycznych tej sztuki użytkowej w Karkonoszach. OKiS jest koproducentem filmu. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 01:15
JAKUB OLEJNIK TRIO | Z JAZZEM PRZEZ POLSKĘ
W lipcu w cyklu "Z jazzem przez Polskę" zaprezentujemy w Strzelinie i Sokołowsku nowy autorski projekt Jakub Olejnik Trio. Twórczość tego zespołu nawiązuje do jazzowego mainstreamu, łącząc klasyczne brzmienia z nowoczesnym podejściem do rytmu, formy i harmonii. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 01:10
Glass breaks free. 16. Dolnośląskie Warsztaty i Sympozjum Szkła Artystycznego i Designu
W dniach 13–25 lipca odbędzie się projekt „Glass breaks free”, łączący artystów i rzemieślników z Polski i Czech w ramach e-Glass Festival. Wydarzenie obejmie otwarte warsztaty, sympozja w hutach szkła oraz wystawę, prezentując fuzję tradycyjnego hutnictwa z nowoczesnym designem. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 01:00
SUMMER GUITAR FESTIVAL 2026
Summer Guitar Festival w Krzyżowej odbędzie się w terminie 19-26 lipca. Wśród pedagogów tegorocznej edycji warsztatów m.in. Sven Jungbeck, Marek Pasieczny i Mateusz Kowalski. pokaż więcej »
Dodano: 01.06.2026 11:08
NOWA PŁYTA JANUSZA CEDRO
Ukazała się najnowsza płyta pt. " Uwierz mi" z muzyką dolnośląskiego muzyka Janusza Cedro do tekstów Michała Kozłowskiego. pokaż więcej »