Ratownik. Szaleniec czy pasjonat od zabytków? – OKiS na 8. Pikniku Artystycznym FLOWLAND w Tarczynie
Uwaga! Z powodu przewidywanych złych warunków atmosferycznych, 8. Piknik Artystyczny FLOWLAND w Tarczynie został odwołany.
Rozmowa Long Table „Ratownik. Szaleniec czy pasjonat od zabytków?”
Gospodarz stołu: Marek Sztark
Ratownicy, ludzie, którzy ratują zabytki.
W osobistych praktykach ratowania zabytków jest tyle pasji, że graniczy ona z szaleństwem… Często są to działania z pozoru, dla obserwatora z zewnątrz, zupełnie nieracjonalne. Nie opierają się bowiem na rachunku ekonomicznym, zasadach zdrowego rozsądku. Cele, które sobie stawiają „ratownicy” – bo tak postanowiliśmy ich nazywać – mocno przekraczają możliwości osobistego zaangażowania, ich przyjaciół, rodzin i firm. Wyzwania, przed którymi stają, to zadania dla kilku pokoleń, praca na wiele dekad, z zaangażowaniem wielkich środków. Ratownicy zajmują się małymi przydrożnymi kapliczkami, domami przysłupowymi, opuszczonymi kościółkami, ale też wielkimi dworami, rezydencjami i zespołami poklasztornymi. Wielu z nich popada w kłopoty, nie daje rady i z bólem serca porzuca ukochane obiekty. Większości jednak udaje się misja ratownicza. Doprowadzają upadłe zabytki do świetności. I dobrze prosperują.
Marek Sztark
Zastępca kierownika Dolnośląskiego Laboratorium Kultury OKIS animator i menedżer kultury. Zarządzał instytucjami kultury, był Stypendystą Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Działa w wielu organizacjach pozarządowych. Jest członkiem zarządu Forum Kraków. Realizuje projekty z różnych dziedzin: rozwoju i integracji środowisk społecznych i zawodowych, ekonomii społecznej, ochrony dziedzictwa kulturowego, animacji rozwoju lokalnego, animacji kultury i ekonomii społecznej.
Animowanie społeczności lokalnych to jego misja i pasja. Pracował na Pomorzu Zachodnim, gdzie zajmował się integrowaniem środowisk zawodowych, odbudowywaniem tożsamości lokalnej, działaniem na rzecz dziedzictwa kulturowego. Jest twórcą marki regionalnej „miody drahimskie” i autorem koncepcji modelu animacji lokalnej „Nowa Kultura”. Na Mazurach tworzył przedsiębiorstwa społeczne oparte o ukryty potencjał lokalnych społeczności. Na Mazowszu realizował projekty animacyjne w społecznościach wiejskich, przywracając pamięć zbiorową i szacunek do historii. O 2014 działa i pracuje na Dolnym Śląsku. Koordynował współpracę Europejskiej Stolicy Kultury Wrocław 2016 z regionem Dolnego Śląska, wtedy zainicjował projekty: „Ratownicy. Niepubliczne strategie ratowania zabytków Dolnego Śląska”, „Czytanie miasta”. Obecnie współtworzy Dolnośląskie Laboratorium Kultury, wspiera lokalne społeczności w upowszechnianiu kultury, zainicjował integrację środowisk przywracających szacunek starym zaniedbanym cmentarzom i środowiska regionalistów.
Odsłuchaj treść artykułuAKTUALNOŚCI
Dodano: 11.05.2026 07:00
XXXV Festiwal „Maj z Muzyką Dawną”
XXXV Festiwal „Maj z Muzyką Dawną” to jubileuszowa edycja jednego z najważniejszych wydarzeń poświęconych wykonawstwu historycznemu na Dolnym Śląsku, która odbędzie się w dniach 19–24 maja we Wrocławiu oraz 30–31 maja w regionie dolnośląskim. pokaż więcej »
Dodano: 11.05.2026 07:00
Spotkanie autorskie promujące książkę „Wrocław Performatywny 1957-1989”
19 maja w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie (MSN) odbędzie się spotkanie autorskie promujące książkę “Wrocław Performatywny 1957-1989” pod redakcją Agnieszki Chodysz-Foryś i Piotra Lisowskiego. Spotkanie poprowadzi Anna Sańczuk. pokaż więcej »
Dodano: 11.05.2026 07:00
Spotkanie ze Stefanią Gardecką poświęcone jej książce „Pamiętam Was”
Książka Stefanii Gardeckiej „Pamiętam Was” jest mozaiką wspomnień osób, które przez wiele lat były związane z Teatrem Laboratorium. Autorka, przez niemal dwie dekady czuwająca nad sprawami administracyjnymi zespołu, oddaje głos „cichym bohaterom” – asystentom, stażystom i pracownikom technicznym. pokaż więcej »
Dodano: 11.05.2026 06:00
Juwenalia 2026 #WrocławRazem
Przed nami kolejna edycja jednej z najbardziej wyczekiwanych studenckich imprez we Wrocławiu. Juwenalia #WrocławRazem 2026 odbędą się 20 i 21 maja na terenach zielonych przy Tarczyński Arena Wrocław. pokaż więcej »
Dodano: 11.05.2026 05:00
WIELKIE JELENIOGÓRSKIE JUWENALIA 2026
Studenckie święto nadchodzi wielkimi krokami, przed nami trzy dni szalonej zabawy i niezapomnianych wrażeń! Wielkie Jeleniogórskie Juwenalia 2026 odbędą się w dniach 21–23 maja 2026 r. na Błoniach Jeleniogórskich. Jedną z głównych gwiazd będzie zespół Dżem. pokaż więcej »
Dodano: 11.05.2026 04:00
DIMENSIONLESSNESS OF GLASS. Wystawa pofestiwalowa w Krośnie
Zapraszamy na wernisaż wystawy pofestiwalowej „Dimensionlessness of Glass”, który odbędzie się 22 maja o godz. 17.30 w Piwnicach Przedprożnych CDS na Rynku w Krośnie. Wystawa zaprezentuje dział artystek i artystów ubiegłorocznej edycji festiwalu e-Glass. pokaż więcej »
Dodano: 11.05.2026 04:00
„D1. Pieśń o autostradzie”– pokazy w maju
22 i 23 maja odbędą się pokazy spektaklu "D1. Pieśń o autostradzie" w reżyserii Katarzyny Dudzic-Grabińskiej. To ironiczna i dowcipna opowieść o trwającej od dekad budowie autostrady, łączącej dwa największe miasta Słowacji. pokaż więcej »
Dodano: 11.05.2026 03:30
Scena ukraińska. Sezon III 2025/2026
W ramach III sezonu Sceny Ukraińskiej zapraszamy do Sali Teatru Laboratorium Instytutu Grotowskiego, 26 maja na Performans Marii Lisowskiej „Droga do Wyraju” oraz 28 maja na Perfomance muzyczno-teatralny ukraińskiego chóru KapustaBand „Pieśni płonących serc” pokaż więcej »