Nagroda Odry 2020 dla Zyty Rudzkiej

Rada Redakcyjna oraz Redakcja Miesięcznika „Odra” postanowiły przyznać Nagrodę „Odry” za rok 2020

Zycie Rudzkiej

za powieści „Ślicznotka doktora Josefa”, „Krótka wymiana ognia” oraz „Tkanki miękkie”, tworzące oryginalny, znakomity pod względem językowym i psychologiczny tryptyk, w którym na pierwszym planie znajdują się ludzie w starszym wieku, przez społeczeństwo i kulturę nierzadko umieszczani w cieniu.

Zyta Rudzka (ur.1964) – powieściopisarka i dramatopisarka. Zadebiutowała powieścią „Białe klisze”(1993), dziś ma na koncie osiem powieści oraz sześć dramatów. Jej „Krótka wymiana ognia” (2018) weszła do finału Nagrody Literackiej Nike, została uznana za jedną z dziesięciu najlepszych polskich książek dekady przez tygodnik „Polityka” i uhonorowana Nagrodą Literacką Gdynia. Najnowsza powieść Rudzkiej, „Tkanki miękkie” (2020) otrzymała Nagrodę Literacką m.st. Warszawy i została uznana za jedną z dziesięciu najlepszych książek roku przez dwumiesięcznik „Książki. Magazyn do czytania”. Pisarka była kilkukrotną finalistką Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej, którą otrzymała za sztukę „Zimny bufet”. Książki Zyty Rudzkiej tłumaczone były na niemiecki, rosyjski, francuski, czeski, włoski, angielski, chorwacki i japoński.

Nagroda „Odry” przyznawana jest od 1962 roku, jej laureatami byli m.in. Tadeusz Różewicz, Stanisław Lem, Czesław Miłosz, Hanna Krall, Wisława Szymborska, Jarosław Marek Rymkiewicz, Ryszard Kapuściński, Ewa Lipska, Olga Tokarczuk, Magdalena Grochowska, Józef Hen, Małgorzata Szejnert, Marcin Sendecki, Kazimierz Orłoś, Tomasz Łubieński.

Przekazanie Nagrody Odry odbędzie się w grudniu bieżącego roku.

fot. Kuba Celej

W CZERWCOWYM NUMERZE ODRY

Rozmowy z: TULEYĄ – o praworządności; i KOZIOŁ – o poezji i nauce GAJDZIŃSKI: Szafarz prawej prawicy  PIASECKI: Karski a Rosenbergowie KOMOROWSKI: Chaos polskości  UŚCIŃSKA: Trump i psychiatrzy CARRIÈRE o realizacji Dantona Wajdy  PARYS o swoim Księciu ZYMAN, U. PRZYBOŚ, WOLNY-HAMKAŁO: Wiersze  SANIEWSKI

 

SPIS TREŚCI 6/2021:  

2 OBYWATEL SĘDZIA Z Igorem Tuleyą rozmawia Magdalena Bajer

8 Piotr Gajdziński: SZAFARZ PRAWEJ PRAWICY

16 Bartosz Kuźniarz: DO ZGUBY WIODĄ ŚMIERTELNYCH RACHUBY

24 Waldemar Piasecki: KARSKI, ROSENBERGOWIE, BERIA

34 Bożena Uścińska: WODZOWIE I PSYCHIATRZY

42 Edward Zyman: W DRODZE

45 SŁOWA, KTÓRE MAJĄ MOC PORUSZANIA SUMIEŃ Z Urszulą Kozioł rozmawia Mariusz Urbanek

53 Urszula Kozioł: Z POCZEKALNI

55 Adam Komorowski: CHAOS POLSKOŚCI

62 Jean-Claude Carrière: O DANTONIE ANDRZEJA WAJDY

69 Mieczysław Orski: MROCZNA BLIŹNIACZKA NA „WYSPIE”

71 Karol Maliszewski: Z RAPTULARZA CZYTELNIKA NOWOŚCI POETYCKICH

74 Uta Przyboś: WIERSZE

76 W LITERATURZE NIE MA „ZA GRUBO” Z Magdaleną Parys rozmawia Mateusz J. Hartwich

80 Leszek Szaruga: WYBIERANIE WOLNOŚCI

86 Agnieszka Wolny-Hamkało: WIERSZE

88 Sławomir Wernikowski: LUKSEMBURG

96 Radosław Wiśniewski: NOTATKI Z UNDERGRUNTU

98 Marek Wołyński: WIERSZE

99 Katarzyna Zahorska: MIKROHISTORIE

104 Jacek Sieradzki: NOWE DEKORACJE

106 Marcin Adamczak: LOVE IS A LOSING GAME

108 Wiesław Saniewski: WOLNY STRZELEC POD NADZOREM

110 Hubert Klimko-Dobrzaniecki: MELDUJĘ POSŁUSZNIE, ŻE JUŻ JESTEM

111 Mirosław Ratajczak: SZTUKA NARRATYWNA

113 Mariusz Urbanek: NOWY NIEŁADNY ŁAD

NAD KSIĄŻKAMI

115 Jarosław Petrowicz: ŚWIĘTO ISTNIENIA

116 Michał Trusewicz: BOGATY JAPOŃCZYK PATRZY NA GÓRĘ FUJI

118 Marta Mizuro: TRZY KROKI W TYŁ

120 Ireneusz Paweł Karolewski: WAHADŁO HISTORII

122 Anna Markowska: JAKUBOWA KSIĘGA O PROTEUSZOWYCH CZASACH

128 W OFICYNIE

129 POCZTÓWKI LITERACKIE KAROLA MALISZEWSKIEGO

130 SYGNAŁY: VAN GOGH W PADWIE, MIODEK O SZURKOWSKIM, „PRZEGLĄD POLITYCZNY”

141 WERNISAŻE

142 INFORMACJE, KOMENTARZE

147 8 Arkusz: NOWA ENERGIA

W MAJOWYM NUMERZE ODRY

URBANEK: Polska przed wyborami Rozmowy z SOŚNIERZEM i PILOTEM • TCHOREK-BENTALL: o Zmierzchu demokracji  ORZECHOWSKI o wolności myśli• CHMIELEWSKI: John Le Carré  RYTM I DAR JACKA ŁUKASIEWICZA• ZYBURA: W stulecie urodzin DEDECIUSA  GUTOROW o wierszach HILLA• PILOT: PROZA • HOSTOVSKÝ: OPOWIADANIA • KOZIOŁ o odejściach

 

SPIS TREŚCI 5/2021:

2 Mariusz Urbanek: POLSKA PRZEDTERMINOWA

9 WALCZYMY ZE ZJAWISKIEWM, KTÓREGO ROZMIARÓW W PEŁNI NIE ZNAMY Z Andrzejem Sośnierzem rozmawia Stanisław Lejda

18 Samuel Tchorek-Bentall: NAPRAWDĘ ZMIERZCH DEMOKRACJI?

24 Marek Orzechowski: POLICJA MYŚLI NADCHODZI

30 Jerzy Surdykowski: CIERPLIWOŚĆ, SIOSTRA CIERPIENIA

40 Piotr Florczyk: W DRODZE

45 Adam Chmielewski: JOHN LE CARRÉ: FIKCJA W SŁUŻBIE PRAWDY

55 Jacek Gutorow: BEZ ROZWIĄZANIA

58 Geoffrey Hill: WIERSZE

60 Marek Zybura: POSŁANNICTWO KSIĄŻEK

69 Janusz Degler: WSPOMNIENIA O PRZYJACIELU

71 Adrian Gleń: RYTM I DAR

73 Karol Maliszewski: *** (PRZEGLĄDAM POZOSTAŁE PO JACKU)

74 Jacek Gutorow:

75 Czesław Sobkowiak: KAŻDEMU COŚ Z SIEBIE DAŁ

77 Urszula Kozioł: Z POCZEKALNI

80 Utz Rachowski: WIERSZ

81 ZAJĘCIA W CZAS MOROWY Z Marianem Pilotem rozmawia Maciej Żurawski

84 Marian Pilot: OBRONA PIŁATA

88 Mieczysław Orski: JADĄC W SMUDZE CIENIA

90 Václav Hrabě: WIERSZE

92 Andrzej S. Jagodziński: EGON HOSTOVSKÝ – PISARZ BEZDOMNY

98 Egon Hostovský: TAJEMNICZY POSŁANIEC

107 Agnieszka Sabor: POKOLENIE NA NOWO ODKRYTE

110 Piotr Czerkawski: MASKI SPADŁY – RELACJA Z BERLINALE 2021

113 Jacek Sieradzki: NIE SPADAĆ Z PROGU ZIEMI

115 Wiesław Saniewski: WOLNY STRZELEC POD NADZOREM

117 Marcin Adamczak: KONSERWATYWNA PĘTLA

119 Hubert Klimko-Dobrzaniecki: STĄD DO WIECZNOŚCI?

120 Mirosław Ratajczak: MIKROKRYZYS

121 Mariusz Urbanek: UWAGA! MINISTER MYŚLI

NAD KSIĄŻKAMI

123 Paweł Mackiewicz: PRÓBUJĘ

125 Zdzisław Darasz: PODZWONNE DLA JUGOSŁAWII

127 Marta Mizuro: WYOBRAŻONE I NIE

128 Eugeniusz Sobol: UKRAIŃSKI POLAK

130 Katarzyna Zahorska: KRYTYKA AUTOBIOGRAFICZNA

132 Katarzyna Bogdanowicz: WSPÓLNIE POGRZEBANI

138 POCZTÓWKI LITERACKIE KAROLA MALISZEWSKIEGO

139 SYGNAŁY: SACHSE, STULECIE BEUYSA, „WIĘŹ”, LLOSA

146 WERNISAŻE

148 INFORMACJE, KOMENTARZE

151 8 Arkusz: PÓŁPRYWATNE DEKLARACJE

W KWIETNIOWEJ ODRZE

SURDYKOWSKI: Ciemno wszędzie HALL o ciemnym krajobrazie Polski • GAJDZIŃSKI: Polska na trytkę  BINGEN: Debata o polskim pomniku w Berlinie• NICIEJA: Kijem bejsbolowym w Kresowian  SINGER: W blasku księżyca • Francuskie tematy: SKORUPSKI, DEHNEL (Rousseau a Covid) FERNANDEZ • PTAK, BIGOSZEWSKA, LISOWSKI, WALIGÓRSKI – poezja i proza

SPIS TREŚCI: 4/2021

2 Jerzy Surdykowski: CIEMNO WSZĘDZIE…

10 KRAJOBRAZ POLITYCZNY POLSKI JEST FATALNY Z Aleksandrem Hallem rozmawia Stanisław Lejda

18 Piotr Gajdziński: POLSKA NA TRYTKĘ

28 Magdalena Bajer: MUTACJE NIEDOBITYCH DEMONÓW

32 Dieter Bingen: POLSKI POMNIK, NIEMIECKA DEBATA

43 Bożena Ptak: WIERSZE

45 Tadeusz Klimowicz: CENZURA W ROSJI BEZ CENZURY. Część II

53 Stanisław Sławomir Nicieja: KIJEM BEJSBOLOWYM W KRESOWIAN

60 Witold Turant: POKORA ŚLĄZAKÓW

63 Mieczysław Orski: GDZIE SĄ CHŁOPCY (I DZIEWCZYNKI) Z TAMTYCH LAT?

66 Krzysztof Lisowski: WIERSZE

68 Kazimierz Skorupski: OD JELEŃSKIEGO DO LEBENSTEINA

75 Piotr Dehnel: ROUSSEAU, COVID-19 I NAUKA SAMOTNOŚCI

81 Dominique Fernandez: SŁOWNIK FRANCUZA ZAKOCHANEGO WE WŁOSZECH

85 Maria Bigoszewska: WIERSZE

87 Izaak Baszewis Singer: W BLASKU KSIĘŻYCA

90 Miłosz Waligórski: Z OBU STRON PAŹDZIERNIKA

93 Piotr Kosiewski: OPOWIADANIE POPRZEZ OBRAZY

98 Jerzy Olek: TO SAMO PRZEZ TO SAMO

102 Agata Ciastoń: SPOTKANIA PRZY FOTOGRAFII

105 Jacek Sieradzki: METKOWANIE

107 Marcin Adamczak: POCIĄGIEM MORŚWIN KU METAFIZYCE

109 Wiesław Saniewski: WOLNY STRZELEC POD NADZOREM

111 Hubert Klimko-Dobrzaniecki: PSY

112 Mirosław Ratajczak: GET – DZIESIĘĆ LAT CZYŚĆCA

114 Mariusz Urbanek: ZESPÓŁ TOURETTE’A I INNE SYNDROMY

116 Urszula Kozioł: Z POCZEKALNI

NAD KSIĄŻKAMI

117 Wojciech Kaliszewski: WIERSZE DROGI

119 Michał Trusewicz: WCIŚNIĘCI W KALEKIE PSALMY

121 Marta Mizuro: PISARZ NA HAJU

123 Michał Rydlewski: GNIEW I POLITYKA

124 Jan Miodek: CZŁOWIEK – WAŻNY I OSOBLIWY PUNKT

126 Anita Wincencjusz-Patyna: PRZED SIEDMIOMA DEKADAMI, W KRAINIE MEBLOŚCIANKI

131 W OFICYNIE

132 POCZTÓWKI LITERACKIE KAROLA MALISZEWSKIEGO

133 SYGNAŁY: ZPAP: JESZCZE O 60-leciu „ODRY”, BATOR O „IMPERATYWIE” OKiS-u

140 WERNISAŻE

141 INFORMACJE, KOMENTARZE

145 8 Arkusz: KOLEJNY OKRUTNY KWIECIEŃ

W MARCOWEJ ODRZE

SZEŚĆDZIESIĘCIOLECIE „ODRY”:  DEGLER, KUBIKOWSKI, GIEŁŻYŃSKI, RUTKIEWICZ, GAWIŃSKI, SUSKIEWICZ, URBANEK KLIMOWICZ: Cenzura w Rosji  IWANOW o Rosji, SOBOL o Ukrainie Piruety Jarosława G.  GRYNBERG: Syberiada Żydów SZARUGA KRONBERGS  MIKOŁAJEWSKI CHOJNACKI  WRÓBLEWSKI

 

SPIS TREŚCI: 3/2021

2 60 LAT „ODRY”

4 Janusz Degler: TAKIE BYŁY POCZĄTKI, CZYLI CO KOMU ZAWDZIĘCZAM

7 Zbigniew Kubikowski: TRADYCJA I WSPÓŁCZESNOŚĆ

9 Wojciech Giełżyński: „ODRA” PODWÓJNIE WROCŁAWSKA

14 Ignacy Rutkiewicz: CZTERDZIESTOLATKA, CZYLI WROCŁAWSKA „ODRA”

17 WYDZIAŁ PRASY KC PZPR. UWAGI O MIESIĘCZNIKU „ODRA”

23 Tomasz Gawiński: SZUKAMY CIĄGU DALSZEGO

25 Marcin Suskiewicz: „ODRZE” NA ROCZNICĘ

32 Mariusz Urbanek: KRÓTKI KURS HISTORII „ODRY”

36 Mariusz Urbanek: WOLTY I PIRUETY JAROSŁAWA G.

42 Jarosław Mikołajewski: WIERSZE

44 ROSYJSKI AUTOKRATYZM JEST SKAZANY NA PORAŻKĘ Z Nikołajem Iwanowem rozmawia Stanisław Lejda

55 Tadeusz Klimowicz: CENZURA W ROSJI BEZ CENZURY

65 Henryk Grynberg: KSIĄŻKA, KTÓRA PRZYWRACA PAMIĘĆ

71 Leszek Szaruga: O CZYM (NIE) MOŻNA MÓWIĆ

77 Aleksandra Keller: JURIS KRONBERGS – ŁOTEWSKI POETA WOLNOŚCI

81 Juris Kronbergs: WIERSZE

84 O BOHATERACH I WZORACH Z Walentyną Sobol rozmawia Aleksandra Ziółkowska-Boehm

88 Karol Maliszewski: NIEPOTRZEBNI, ŻYWE TRUPY, FANTOMY

91 Roman Chojnacki: CUKROWY GOŁĄB

99 Grzegorz Wróblewski: WIERSZE

101 Krystyna Kuczyńska: KULTURA W CIENIU KORONY

105 Jacek Sieradzki: NIE MA PIGMALIONA

107 Marcin Adamczak: NIEROZWIĄZANE RÓWNANIE

109 Wiesław Saniewski: WOLNY STRZELEC POD NADZOREM

111 Hubert Klimko-Dobrzaniecki: KOŃ BY SIĘ UŚMIAŁ

112 Mirosław Ratajczak: STARE ROCZNIKI

114 Mariusz Urbanek: PORADNIK JUBILEUSZOWY

116 Urszula Kozioł: Z POCZEKALNI

NAD KSIĄŻKAMI

117 Mieczysław Orski: PROSTE HISTORIE

119 Karolina Felberg: KSIĄŻKA DLA ANNY R.

121 Patrycja Cembrzyńska: DZIKA RZECZ RAFAŁA KSIĘŻYKA

123 Izabela Surynt: O POLSKIEJ LITERATURZE POSTKOLONIALNIE

125 Edward Kula: BOZNAŃSKA SPEŁNIONA

133 W OFICYNIE

134 POCZTÓWKI LITERACKIE KAROLA MALISZEWSKIEGO

135 SYGNAŁY: UKRAINY DRZWI DO EUROPY, NIEMIECKA HISTORIA, „PAMIĘTNIK LITERACKI”

141 WERNISAŻE

143 INFORMACJE, KOMENTARZE

147 8 Arkusz: WIOSNA NASZA

ODRA W WERSJI ELEKTRONICZNEJ

Miesięcznik Odra do czytania w wersji elektronicznej na www.e-kiosk.pl i www.nexto.pl

Odra” to pismo wydawane przez Instytut Książki i Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu. Ukazuje się od 1961 roku. W latach 70. pismo zaskarbiło sobie uznanie odkrywaniem „białych plam” najnowszej historii (przez m.in. K. Moczarskiego, H. Krall), tocząc często boje z cenzurą; obecnie kontynuuje zainteresowanie różnymi meandrami historii i kultury.

E-KIOSK

NEXTO.PL

 

Dolnośląski Klucz Sukcesu dla Miesięcznika Odra!

Z radością informujemy, że Miesięcznik Odra, który wydajemy wraz z Instytutem Książki, został uhonorowany Dolnośląskim Kluczem Sukcesu za rok 2020 za  wybitne osiągnięcia w dziedzinie kultury i sztuki. Nagroda ta przyznawana jest przez Stowarzyszenie na Rzecz Promocji Dolnego Śląska.

W tym roku Laureatami Nagrody zostali także:

Największa osobowość w promocji regionu
* Prof. dr hab. n. med. Krzysztof Simon
Za wybitne osiągnięcia w pracy naukowej i dydaktycznej
* Prof. dr hab. inż. Tadeusz Trziszka
Za wybitne osiągnięcia w kulturze i sztuce
* Miesięcznik „Odra”
Za wybitne osiągnięcia w działalności samorządowej
* Ryszard Pacholik
* Antoni Kopeć
Dla najlepszej dolnośląskiej organizacji pozarządowej
* Dolnośląska Izba Lekarska
Dla najlepszego przedsięwzięcia turystycznego lub organizatora masowych imprez rekreacyjnych i sportowych
* Muzeum Ceramiki w Bolesławcu
* Kopalnia Złota w Złotym Stoku
Dla dolnośląskiej firmy najlepiej współpracującej ze społecznością lokalną
* Toyota Motor Manufacturing Poland Sp. z o.o.
Wyróżnienia specjalne
* Dla Prezydenta Wałbrzycha dr n. med. Romana Szełemeja za wybitne osiągnięcia w działalności samorządowej

 

W STYCZNIOWEJ ODRZE

UŚCIŃSKA: Poręczny wróg władzy • PŁOMIŃSKI o Bliskim Wschodzie BACHMANN: Polska/Niemcy 1989–1991 • Nowy przekład ULISSESA • CZYŻOWA o blokadzie Leningradu • Grzechy Jeleny Czyżowej w ZSRR • Listy: GRYDZEWSKI – SŁONIMSKI • CZERNIAWSKI: Poezja i prawda • Głos o antologii Awangarda • ARMITAGE, RÓŻYCKI: Wiersze • 8 Arkusz

 

SPIS TREŚCI:

2 Bożena Uścińska: PORĘCZNY WRÓG W CZASACH WYBORÓW

7 AROMAT NAFTY I GAZU Z Krzysztofem Płomińskim rozmawia Piotr Gajdziński

13 Klaus Bachmann: TRANSFORMACJA W KRZYWYM ZWIERCIADLE

17 Marek Orzechowski: NATO STARE, ALE CZY JARE?

20 Viktor Grotowicz: GEJ KOSZMAREM KIBOLA

24 Tomasz Różycki: WIERSZE

26 Witold Turant: ANDRUCHOWYCZA I ŻADANA ROZMOWY Z DIABŁEM

33 Jelena Czyżowa: MOJA PAMIĘĆ O BLOKADZIE

36 Tadeusz Klimowicz, Ewa Komisaruk: CZTERY GRZECHY JELENY CZYŻOWEJ

40 Demian Fanszel: WYKŁAD DLA SIEBIE

44 Vladimir Stockman: WIERSZE

46 Anna Augustyniak: REALISTA I NIEZŁOMNY, CZYLI O SŁONIMSKIM I GRYDZEWSKIM

51 Florian Śmieja: UTARCZKA Z ZYGMUNTEM NOWAKOWSKIM

53 Adam Czerniawski: POEZJA I PRAWDA

54 Jakub Skurtys: KLĄTWA PROMETEUSZA (przy antologii Awangarda…)

62 James Joyce: ULISSES

68 Jacek Gutorow: WYZNANIE TŁUMACZA. Wiersze Simona Armitage’a

72 Henryk Waniek: ZAKRZYWIENIE

74 Radosław Wiśniewski: WIERSZE

76 Anna Wojciechowska-Ruppert: EMMA KUNZ, KOMODERNISTKA

80 Agnieszka Kłos: WSZYSCY JESTEŚMY MATERIAŁEM BADAWCZYM

84 STARAM SIĘ WYKREOWAĆ INTYMNĄ SYTUACJĘ Z Nielsem Rønsholdtem rozmawia Monika Pasiecznik

87 Agnieszka Lniak: NAZWALIŚMY TO SĄSIEDZTWEM

89 Marcin Adamczak: TERMINATOR: OPOWIEŚĆ O CZASIE

91 Jacek Sieradzki: CONFITEOR

93 Wiesław Saniewski: WOLNY STRZELEC POD NADZOREM c.d.

95 Hubert Klimko-Dobrzaniecki: KOLACJA U CIOCI CECYLII

96 Renata Głowacka: FRANCIS BACON W BIBLIOTECE

98 Mariusz Urbanek: POLAK. NOWY FILM MARTINA SCORSESE

100 Urszula Kozioł: Z POCZEKALNI

NAD KSIĄŻKAMI

102 Wojciech Kaliszewski: WIERSZE Z CHLEBEM I DESZCZEM

104 Paweł Mackiewicz: W POCHODZIE

105 Mieczysław Orski: PIEŚŃ RAŻONEGO KSIĘŻYCEM

107 Piotr Michałowski: KONSERWATYZM I SCENA PONOWOCZESNA

114 Jacek Uglik: NIE MYŚLICIEL, LECZ FOTOGRAF

110 Iza Jóźwik: HISTORIA POLSKIEGO KOPCIUSZKA

115 W OFICYNIE

116 POCZTÓWKI LITERACKIE KAROLA MALISZEWSKIEGO

117 SYGNAŁY: NYFF, TOAST POLSKO-GRUZIŃSKI, FILMY W COTTBUS

128 WERNISAŻE

130 INFORMACJE, KOMENTARZE

135 8 Arkusz: NA DOBRY POCZĄTEK

Zapisz się do naszego newslettera

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych (pokaż całość)