Gra w czerwone. Wystawa Jana Bortkiewicza

Podjęta przed trzydziestu laty przez Jana Bortkiewicza gra, będąca repliką dziecięcej gry w zielone, zaowocowała cyklem zdjęć i kolaży, których owocem refleksji czy małych odkryć jest czerwień. Biologiczno-wiosenna zieleń zastąpiona została przez wszędobylską, zadomowioną w wielu dziedzinach naszego życia i wyobraźni czerwień. Czerwień otwiera skalę barw w widmie słonecznego światła dostępną naszemu wzrokowi. Czerwień krwi symbolizuje źródło życia większości istot naszej planety. Agresywność czerwieni atakuje nas z tysięcy znaków drogowych, zakazujących czegoś lub nakazujących. Czerwień zajmuje poczesne miejsce w heraldycznej symbolice, figuruje na większości państwowych sztandarów. Ta różnorodność sytuacji i relacji naszych spotkań z czerwienią, pomnożona jeszcze przez całą skalę odcieni znajdujących się między fioletem a zmierzającym ku żółci kolorem pomarańczowym, sprawia, że młodzieńcza gra, jaką Jan Bortkiewicz podjął przed laty, zdążyła się rozrosnąć do problemu o potężnych wymiarach. Prezentowany na wystawie cykl pt. „Gra w Czerwone” artysta zrealizował w 1973 roku. Od tamtego czasu minęło czterdzieści osiem lat. Inspiracją do jego powstania stała się lektura książki Marii Rzepińskiej „Historia koloru w dziejach malarstwa europejskiego”, głównym motorem zaś – chęć uczestnictwa w najbardziej w owym czasie prestiżowym konkursie polskiej fotografii artystycznej „Złocisty Jantar”. Zestaw składał się z 28 czarno-białych fotografii z naniesioną w pewnych miejscach czerwienią.

Jan Bortkiewicz urodził się w 1945 w Wilnie. Fotografią zajmuje się od ponad 50 lat. Jest absolwentem Wyższego Studium Fotografii. Wykładał fotografię w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych i Pomaturalnym Studium Fotografii Pho-Bos we Wrocławiu. Pracował w redakcjach „Odra” we Wrocławiu , „Polska” w Warszawie, Janus Screen Studio w Nowym Jorku. Przez 20 lat był kierownikiem artystycznym galerii fotografii Domek Romański we Wrocławiu. Jest autorem kilkudziesięciu plakatów, okładek płyt, katalogów reklamowych, współrealizatorem scenografii filmowych i telewizyjnych, redaktorem książek oraz organizatorem sympozjów. Swoje prace prezentował na wystawach indywidualnych oraz zbiorowych w Polsce i za granicą. Był kuratorem ponad 200 wystaw. Jego prace znajdują się w zbiorach m.in. w: Berlinische Galerie Martin Gropius-Bau, University of Con/necticut, Centrum G. Pompidou, Muzeum Historii Fotografii w Krakowie, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Kapsztadzie, Muzeum Narodowe im. Čiurlionisa w Kownie, Museum on the Seam w Jerozolimie, Muzeum Narodowe we Wrocławiu.

Dyrektor artystyczny: Tomas Katko

Kurator: Laszlo Haris

Kurator: Jan Zieliński

fot. Gaspar Kéri

Organizator:
Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego.

Współorganizator:
Kolta Galéria

Wystawa została dofinansowana z Budżetu Województwa Dolnośląskiego.

Odsłuchaj treść artykułu

AKTUALNOŚCI

Dodano: 13.01.2026 12:51

Radosne Kolędowanie 2026

W sobotę, 17 stycznia polskie i ukraińskie zespoły spotkają się na Radosnym Kolędowaniu w ramach Wrocławskich Dni Jedności Chrześcijan. W Auli Leopoldyńskiej Uniwersytetu Wrocławskiego zabrzmią bożonarodzeniowe pieśni z obu krajów. Goście specjalni to Hucułowie z Kołomyi w Ukrainie. Wstęp na wydarzenie jest bezpłatny. pokaż więcej »

Dodano: 13.01.2026 11:15

XXIII Ogólnopolski Koncert Charytatywny na rzecz Pomocy Rodakom na Wschodzie

24 stycznia odbędzie się XXIII Ogólnopolski Koncert Charytatywny na Rzecz Pomocy Rodakom na Wschodzie. Celem wydarzenia jest niesienie pomocy Polakom mieszkającym na Ukrainie i innych krajach wschodnich. pokaż więcej »

Dodano: 07.01.2026 09:56

STYCZNIOWY NUMER „ODRY” 1/2026

Najnowszy, styczniowy numer miesięcznika "ODRA" już dostępny! Zapraszamy do lektury. pokaż więcej »

Dodano: 05.01.2026 08:46

NOWOŚĆ WYDAWNICZA: Darek Foks „Czeski Czechow”

„Czeski Czechow" Darka Foksa to pastisz, parodia i filozoficzno-komiczny traktat zarazem. Tekst przyjmuje pozór naukowego opracowania o czeskiej dramaturgii, ale jego forma i treść konsekwentnie podważają sensowność samego mówienia o sztuce w kategoriach powagi, systemu i racjonalnego porządku. pokaż więcej »

Dodano: 30.12.2025 11:34

NOWOŚĆ WYDAWNICZA: Przemysław Wojcieszek „Boże Narodzenie we Wrocławiu”

Boże Narodzenie we Wrocławiu to poruszająca, pełna czułej obserwacji opowieść o jednej świątecznej nocy z życia Vitalika – taksówkarza i imigranta z Ukrainy. Wyruszając w kurs po zimowym Wrocławiu, spotyka ludzi niosących swoje skrywane dramaty: samotność, żal, przemoc i tęsknotę za bliskością. Każdy pasażer wnosi do jego świata cząstkę prawdy o mieście, w którym piękno […] pokaż więcej »