Międzynarodowy Festiwal Performansu Nowe Spojrzenia / New Perspectives

Festiwal „Nowe Spojrzenia” sytuuje się na przecięciu praktyki artystycznej oraz refleksji nad statusem archiwum i pamięci kulturowej. Punktem wyjścia nie jest historia performansu rozumiana jako linearny ciąg wydarzeń i kanonicznych realizacji, lecz historia pojmowana jako dynamiczne pole negocjacji znaczeń, w którym przeszłość pozostaje aktywnym uczestnikiem współczesnych praktyk artystycznych. Proponujemy zatem model „żywej genealogii”, oparty nie na rekonstrukcji historycznych działań, lecz na ich krytycznej reinterpretacji i aktualizacji w kontekście współczesnych problemów społecznych, politycznych i kulturowych.

Koncentracja Festiwalu na sztuce Europy Środkowej i Wschodniej będzie okazją do zainicjowania międzynarodowej refleksji nad wspólną historią praktyk performatywnych w tym regionie. Projekt w dalszej perspektywie zakłada rozpoczęcie prac badawczych nad opracowaniem i udostępnieniem otwartej bazy danych poświęconej historii sztuki performansu w naszym regionie, która stanie się narzędziem wspierającym dalsze badania porównawcze oraz współpracę między instytucjami i artystami. Zwieńczeniem przedsięwzięcia będą wielojęzyczne publikacje naukowe oraz wystawy prezentujące wyniki prowadzonych badań w perspektywie transnarodowej.

Program Festiwalu obejmuje działania artystyczne, debaty, wykłady, prezentacje archiwów oraz spotkania poświęcone metodologii badań nad performansem, ze szczególnym uwzględnieniem problematyki dokumentacji i archiwizacji praktyk efemerycznych. Tym samym wydarzenie przekracza formułę festiwalu, stając się laboratorium wymiany wiedzy pomiędzy artystami, badaczami, kuratorami i instytucjami zajmującymi się sztuką współczesną. Wiedza praktyczna zostaje tu sprzężona z refleksją teoretyczną, a doświadczenie działania z analizą jego kulturowych i społecznych konsekwencji.

W proponowanej perspektywie performans nie jest wyłącznie medium artystycznym, lecz metodą poznania. Umożliwia badanie mechanizmów pamięci, procesów wspólnotowych oraz polityki obecności, stając się narzędziem krytycznej refleksji nad współczesnością. Festiwal „Nowe Spojrzenia” wpisuje się tym samym w rozwijający się nurt badań, który postrzega performans jako formę negocjowania społecznych i kulturowych modeli współistnienia. Nie proponuje zamkniętej narracji historycznej, lecz otwartą strukturę, w której przeszłość pozostaje aktywnym partnerem współczesnych praktyk artystycznych, a historia performansu ujawnia się jako proces nieustannej transformacji.

Program Festiwalu jest dostępny na stronie: www.newperspectives.okis.pl

—

The “New Perspectives” Festival operates at the intersection of artistic practice and reflection on the status of the archive and cultural memory. Its point of departure is not the history of performance understood as a linear sequence of events and canonical works, but history conceived as a dynamic field in which meanings are continually negotiated and the past remains an active participant in contemporary artistic practice. We therefore propose a model of “living genealogy,” based not on the reconstruction of historical actions, but on their critical reinterpretation and recontextualisation in relation to contemporary social, political and cultural issues.

The Festival’s focus on the art of Central and Eastern Europe will offer an opportunity to initiate international reflection on the shared history of performative practices in the region. In the longer term, the project aims to begin research towards the development and launch of an open-access database devoted to the history of performance art in our region, which will serve as a tool supporting further comparative research and collaboration between institutions and artists. The project will culminate in multilingual academic publications and exhibitions presenting the research findings from a transnational perspective.

The Festival programme encompasses artistic activities, debates, lectures, archive presentations and meetings devoted to performance research methodologies, with particular emphasis on the documentation and archiving of ephemeral practices. In this way, the event moves beyond the conventional festival format to become a laboratory for the exchange of knowledge between artists, researchers, curators and institutions engaged with contemporary art. Practical knowledge is intertwined with theoretical reflection, while the experience of action is accompanied by an analysis of its cultural and social consequences.

From this perspective, performance is not merely an artistic medium, but also a method of cognition. It makes it possible to explore the mechanisms of memory, communal processes and the politics of presence, becoming a tool for critical reflection on the present. The “New Perspectives” Festival thus forms part of a growing body of research that approaches performance as a means of negotiating social and cultural models of coexistence. Instead of proposing a closed historical narrative, it creates an open structure in which the past remains an active partner in contemporary artistic practice, while the history of performance emerges as a process of continual transformation.