„OPIEKUNOWIE (NIE)PAMIĘCI” – sympozjum oraz premiera filmu

Zapraszamy na premierę filmu: „Opiekunowie (nie)pamięci. Opowieść o osobach przywracających szacunek starym, zaniedbanym cmentarzom” oraz sympozjum „OPIEKUNOWIE (NIE)PAMIĘCI”, poświęcone animacji i dokumentacji działalności społecznej osób opiekujących się zapomnianymi niemieckimi cmentarzami na Dolnym Śląsku.

Prace nad filmem dokumentalnym o inicjatywach społecznych na rzecz starych zaniedbanych cmentarzy były realizowane w 2025 roku. Na Dolnym Śląsku znajduje się ponad 1600 zapomnianych, zrujnowanych niemieckich cmentarzy. Stanowią one wyzywanie konserwatorskie, etyczne i finansowe.  Zdewastowane i obrabowane są miejscem zapomnienia.  Działa tu kilkadziesiąt osób na rzecz przywracania szacunku tym zaniedbanym miejscom. Głównie są to osoby prywatne, niekiedy zrzeszone w organizacjach pozarządowych lub działające pod szyldem fundacji. O przywracanie szacunku starym grobom starają się również obywatele Niemiec. Znane są również przypadki współpracy polskich i niemieckich działaczy. Od 2022 roku środowiska te spotykają się na zaproszenie Ośrodka Kultury i Sztuki we Wrocławiu, żeby się poznać i wymieniać doświadczeniami.

Cykl spotkań, które zazwyczaj odbywały się we Wrocławiu podsumowuje wydarzenie, które odbędzie się 5 grudnia 2025. Tego dnia odbędzie się sympozjum podsumowujące. Podczas trzech sesji wystąpią przedstawiciele różnych środowisk zaangażowanych w działania na rzecz cmentarzy.  Na koniec odbędzie się pokaz premierowy filmu i dyskusja.

Organizatorzy zdecydowali, że podsumowujące spotkanie odbędzie się w Szklarskiej Porębie – mieście gdzie stary zaniedbany cmentarz jest przedmiotem działań wielu osób,  instytucji publicznych oraz władz samorządowych. Cmentarz jest nazywany Panteonem Karkonoszy, a jego historia i sylwetki postaci, które tam spoczywają znalazły opracowanie w publikacjach książkowych.

Program sympozjum:

5.12.2025, Peron 4, ul. Dworcowa 10 Szklarska Poręba

„OPIEKUNOWIE (NIE)PAMIĘCI” – sympozjum poświęcone animacji i dokumentacji działalności społecznej osób opiekujących się zapomnianymi niemieckimi cmentarzami na Dolnym Śląsku

10.00 Rejestracja uczestników
11.00 – 11.30 Uroczyste rozpoczęcie sympozjum
11.30 – 12.30
Sesja I – Pamięć i niepamięć
Moderator: Marek Sztark, Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu

1.     Sławomir Sochaj, “Paradoksy pamięci w Niedopolsce”
2.     Marek Perzyński, “Cmentarze bezcennym źródłem wiedzy. Mauzolea, cmentarze leśne, epitafia…”
3.     dr Karolina Jara, “Aspekty tabu w ładzie przestrzennym”

 13.00 – 14.00
Sesja II –  Przywracanie pamięci
Moderatorka: Anita Kaczmarska, Dyrektor MOKSiAL w Szklarskiej Porębie

1.     Hanna Szurczak, Stowarzyszenie TILIAE, “Ratowanie pamięci niejedno ma imię – aspekty społecznej wrażliwości na znikanie”
2.     Angelika Nolberczak, “Fundacja Anna w Gostkowie – doświadczenie i dobre praktyki w odnawianiu starego cmentarza”
3.     Ingrid Schnabel-Mumme, “Stary tzw. katolicki i nowy tzw. ewangelicki cmentarz w Bystrzycy / Wisenthal”
4.     Tomasz Hubert Kandziora, Wójt Gminy Reńska Wieś. “Stary cmentarz w praktyce samorządowej”

 14.30 – 15.30
Sesja III –  Poszerzanie pamięci
Moderatorka: Agnieszka Jabłońska, Fundacja Urban Memory

1.     Alan Weiss, “Historie z kamienia”
2.    dr Sławomir Pastuszka, “Strażnicy nieobecnych: współczesna opieka nad cmentarzami żydowskimi na Górnym Śląsku”
3.     Ivo Laborewicz, “Panteon Karkonoszy – historia cmentarza ewangelickiego w Szklarskiej Porębie”

17.00 – 18.30
Premiera filmu: „Opiekunowie (nie)pamięci. Opowieść o osobach przywracających szacunek starym, zaniedbanym cmentarzom”

Udział w sympozjum i pokazie premierowym filmu jest bezpłatny. Zgłoszenia udziału w sympozjum prosimy przesyłać na adres: laboratorium@okis.pl 

Sympozjum będzie transmitowane on-line na kanale Youtube OKiS-u.

____________________________________________________________________________________________________________________

6.12.2025 – Cmentarz Ewangelicki w Szklarskiej Porębie – Panteon Karkonoszy (ul. Waryńskiego 3)
12.00   – Oprowadzanie po zabytkowym cmentarzu ewangelickim: Anita Kaczmarska

____________________________________________________________________________________________________________________

 9.12.2025  OP ENHEIM Pl. Solny 4
18.00 Wrocławska premiera filmu „Opiekunowie (nie)pamięci” Opowieść o osobach przywracających szacunek starym, zaniedbanym cmentarzom

Organizator:

Partnerzy projektu:
Niemiecko-Polska Fundacja Ochrony Zabytków Kultury (DPS)

Fundacja OP ENHEIM

Miejski Ośrodek Kultury, Sportu i Aktywności Lokalnej w Szklarskiej Porębie

Projekt jest dofinansowany w ramach Krajowego Planu Odbudowy przez Unię Europejską  NextGeneration EU 

Projekt dofinansowany z budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego