OBCHODY 45-lecie Niezależnego Zrzeszenia Studentów Wrocław

Wrocław przygotowuje się do wyjątkowego święta niezależności, odwagi i studenckiej solidarności. W weekend 10–11 października 2026 roku odbędą się oficjalne Obchody 45-lecia Niezależnego Zrzeszenia Studentów Wrocław, które połączą pokolenia dawnych i obecnych działaczy. W bogatym programie wydarzenia zaplanowano m.in. otwarcie poruszającej wystawy plenerowej przy ul. Grabiszyńskiej, debaty z udziałem świadków historii, naukowców oraz współczesnych liderów NZS, a także unikalną projekcję filmu dokumentalnego o strajkach studenckich z lat 80. Zwieńczeniem uroczystości będzie uroczysta Msza święta w intencji członków organizacji oraz symboliczne złożenie kwiatów pod Gmachem Głównym Uniwersytetu Wrocławskiego. To niezwykła okazja, by powrócić do korzeni wrocławskiego buntu przeciwko komunizmowi, a zarazem podyskutować o przyszłości i perspektywach ruchu studenckiego w Polsce.

PROGRAM:

10.10 (sob.) g.11.00-11.45 Plac przy Tablicy Upamiętniającej NSZZ „Solidarność” przy ul. Grabiszyńskiej
Otwarcie Wystawy plenerowej o historii wrocławskiego NZS (na bazie projektu przygotowanego przez Pawła Skrzywanka w 2021).
Wystawa prezentować będzie zdjęcia ze zbiorów Centrum Historii Zajezdnia dotyczące działalności jawnego i podziemnego NZS lat 80. XX wieku oraz powiązanych
z wrocławskim NZS m.in. Duszpasterstwa Akademickie, Wrocławska Piesza Pielgrzymka na Jasną Górę, Ruch Wolność I Pokój, Pomarańczowa Alternatywa. Zdjęciom towarzyszyć będą opisy wyjaśniające prezentowane sytuacje oraz historię wrocławskiego NZS. Wystawa będzie prezentowana do 30.10.2026.

10.10 (sob.) g. 12.00-13.00 Centrum Historii Zajezdnia
Otwarcie Obchodów. Dyskusja panelowa: „NZS dziś i perspektywy”
Paneliści: Oskar Śliwka NZS SGH- Przewodniczący Zarządu Krajowego NZS w kadencji 2025/2026 i 2026/2027, Karolina Bartkowiak NZS UEW Przewodnicząca Zarządu Uczelnianego w kadencji 2024/2025, Kacper Bienka NZS UWr – Przewodniczący Zarządu Uczelnianego w kadencji 2025/2026
Moderator: Bartłomiej Robak ( NZS UWr – teraz)

10.10 (sob.) g. 13.00-13.15 Centrum Historii Zajezdnia
Przerwa: kawa, herbata, woda.

10.10 (sob.) g.13.15-14.15 Centrum Historii Zajezdnia
Dyskusja panelowa pn.: „Świadkowie historii o NZS lat 1980-2000”,
Paneliści: Piotr Krukowski NZS UWr (1980-1984), Grzegorz Schetyna NZS UWr (1981-1990), prof. Tomasz Głowiński NZS UWr (1988-1991), Igor Wójcik NZS ASP (1987-1992), (dr Gaweł Strządała NZS UWr (1996-2001)
Moderator Przemysław Klukowski NZS PWr (2005-2010)

10.10 (sob.) g. 14.15-14.30 Centrum Historii Zajezdnia
Przerwa: kawa, herbata, woda

10.10 (sob.) g. 14.30-15.30 Centrum Historii Zajezdnia
Dyskusja panelowa pn.:”Wrocławski NZS oczami historyków”
Paneliści: dr hab. Kamil Dworaczek, dr Jolanta Popińska, dr Krzysztof Popiński, mgr Roman Kowalczyk.
Moderator: Artur Adamski NZS UWr (1985-1990)

10.10 (sob.) g. 15.30-15.45 Centrum Historii Zajezdnia
Przerwa: kawa, herbata, woda.

10.10 (sob.) g. 15.45-17.00 Centrum Historii Zajezdnia
Projekcja filmu dokumentalnego nakręconego podczas Strajków NZS we Wrocławiu w latach 1988 i 1989: „Ta nasza młodość… Strajki studenckie ’88 ’89” w reż. Alicji Grzymalskiej. Po projekcji dyskusja o filmie.
Moderator: Robert Chmielarczyk NZS UWr (1985-1991)

11.10 (nd.) godz. 19.00 Kościół św. Macieja, pl. Nankiera
Msza św. w intencji zmarłych i żyjących członków wrocławskiego NZS.
Msza św. odprawiona zostanie w Centralnym Ośrodku Duszpasterstw Akademickich przez ks. Mirosława Malińskiego, w latach 80. aktywnego działacza podziemnych struktur NZS na Akademii Rolniczej we Wrocławiu. O oprawę muzyczną Mszy św. zadbają studenci – uczestnicy Duszpasterstwa Akademickiego „Maciejówka”. W mszy św. wezmą udział Poczty Sztandarowe: Komisji Krajowej NZS oraz Zarządu Regionu NSZZ „Solidarność” Dolny Śląsk.
Po mszy św. przemarsz jej Uczestników wraz z Pocztami Sztandarowymi pod Tablicę NZS na Gmachu Głównym UWr.: złożenie kwiatów i zapalenie zniczy.

Koncert „Melodie Trzech Pokoleń”

Studenci, absolwenci, wykładowcy i emerytowani pracownicy uczelni spotkają się na jednej scenie podczas VII edycji koncertu „Melodie Trzech Pokoleń” To wyjątkowe wydarzenie, które od lat łączy społeczność akademicką Wrocławia poprzez wspólną pasję do muzyki. W programie koncertu usłyszycie utwory z różnych epok i kultur – od polskich przebojów, przez muzykę słowiańską, po piosenkę francuską i czeską. Na scenie wystąpią m.in. laureaci XXIII Konkursu Piosenki (nie tylko) Słowiańskiej, a także znani i lubiani artyści związani z Uniwersytetem Wrocławskim.

Szczególnym symbolem idei koncertu będzie obecność przedstawicieli trzech pokoleń wykonawców, w tym studentów, absolwentów oraz wykładowców. Wśród artystów pojawią się również prof. Jan Miodek, rektor senior prof. Adam Jezierski oraz Andrzej Walus – multiinstrumentalista, saksofonista i wieloletni juror Konkursu Piosenki nie tylko Słowiańskiej

Koncert organizuje SKN Rusycystów WroSlawianie z Instytut Filologii Słowiańskiej UWr. Współorganizatorami wydarzenia są Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu (OKiS), Biuro Współpracy Międzynarodowej UWr – International Office – University of Wroclaw oraz Biuro Wsparcia Aktywności Studenckiej i Doktoranckiej. Wydarzenie odbywa się pod patronatem honorowym JM Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego prof. dr hab. Roberta Olkiewicza oraz Konsula Honorowego Republiki Czeskiej we Wrocławiu Arkadiusza Ignasiaka

Jubileuszowe Legnickie Wieczory Organowe

Wybitni organiści z Polski i zagranicy, znakomici instrumentaliści oraz niezwykłe brzmienie zabytkowych organów Weiglego – tak zapowiada się 35. Międzynarodowy Festiwal Organowy – Legnickie Wieczory Organowe. Cykl sześciu bezpłatnych koncertów odbędzie się od 7 lipca do 8 listopada w Ewangelickim Kościele Marii Panny w Legnicy.

Jubileuszową edycję festiwalu zainauguruje 7 lipca o godz. 19.15 międzynarodowe trio: organistka Jeong Eon Park z Korei Południowej, szkocki dudziarz Lindsay Davidson oraz harfistka Irena Czubek-Davidson. Publiczność usłyszy wyjątkowe połączenie muzyki organowej z dźwiękami dud szkockich i harfy celtyckiej.

W kolejnych miesiącach festiwal zaprosi na koncerty z udziałem uznanych artystów, m.in. Romana Peruckiego i Łukasza Długosza (21 lipca), Jolanty Sosnowskiej i Piotra Grinholca (18 sierpnia), a także koncert z udziałem organów, klarnetu i harmonijek ustnych (8 września). Finałowy wieczór 13 października połączy muzykę organową, recital poetycki i brzmienie zespołu trąbek. Cykl zwieńczy 8 listopada koncert specjalny „Muzyka śląskich synagog”, połączony z premierą albumu poświęconego muzycznemu dziedzictwu dawnych śląskich synagog.

W programie tegorocznej edycji znajdą się utwory najwybitniejszych kompozytorów – od Johanna Sebastiana Bacha, Georga Friedricha Händla i Wolfganga Amadeusza Mozarta po Fryderyka Chopina, Césara Francka i współczesnych twórców. Charakterystycznym elementem festiwalu będą także niecodzienne zestawienia instrumentów oraz różnorodność muzycznych stylów i epok.

Wszystkie koncerty odbędą się w Ewangelickim Kościele Marii Panny w Legnicy (pl. Mariacki 1). Wstęp na wydarzenia jest bezpłatny. Organizatorzy zapraszają wszystkich miłośników muzyki klasycznej i organowej do udziału w jubileuszowej edycji jednego z najważniejszych festiwali organowych na Dolnym Śląsku.

Współorganizatorem projektu jest Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego

Projekt jest współfinansowany z Budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego

152. Antykabaret 2026 p.t. M/S Waligórski

Dokładnie sto lat temu, 20 października urodził się znamienity wrocławianin Andrzej Waligórski, polski aktor, poeta, satyryk, dziennikarz, długoletni współpracownik Polskiego Radia we Wrocławiu. Jest autorem wielu popularnych cykli słuchowisk radiowych ze słynnymi „Rycerzami” na czele. W Polskim Radiu stworzył Studio 202, był członkiem kabaretu Elita. Głównie znany jest ze swojej twórczości literackiej, w tym cykli fraszek i satyrycznych wierszyków „Bajeczki babci Pimpusiowej”, „Tata Dreptak” i ponad tysiąca innych tekstów.
Wraz z Jerzym Skoczylasem i Janem Kaczmarkiem tworzył niezapomniane szlagiery, śpiewane z powodzeniem do dzisiaj.

Andrzej Waligórski doczekał się we Wrocławiu ulicy swojego imienia, był patronem Gimnazjum nr 16, po ulicach naszego miasta jeździ tramwaj Jego imienia a pozostali członkowie Kabaretu Elita do dzisiaj przyznają – jako Akademia Humoris Causa – nagrodę satyryczną Jego imienia, tak zwane „Andrzeje”. Czas na wieczór z Antykabaretem w hołdzie Andrzejowi Waligórskiemu.

13 października zapraszamy na sto pięćdziesiątą drugą podróż z Antykabaretem. Tym razem zabierze nas na pokład M/S Waligórski. Do jakich krajów dopłyniemy – jeszcze nie wiadomo. Na pewno będzie to podróż Elitarna.

Nie może zabraknąć Was.

Jeżeli spojrzycie na listę Twórców i Wykonawców, możecie być pewni, że czeka Was zabawa inteligentna, nieprzeciętna i bardzo, bardzo wrocławska.

Wystąpią:
Emose Uhunmwangho
Wiktoria Zjawiony
Jerzy Skoczylas
Grzegorz Żak
Łukasz Gada Iwaniuk
Ścibor Szpak. Doktor Absurdu

Orkiestra Antykabaretu:
Marzena Cybulka (bas), Paweł Ostrowski (drums), Waldemar Maszyński (piano)Gospodarz wieczoru: Marek Kocot

Antykabaret

Od piętnastu lat, co miesiąc dolnośląscy artyści, naukowcy, dziennikarze, nauczyciele spotykają się raz w miesiącu, tradycyjnie trzynastego dnia miesiąca i przedstawiają zebranej publiczności swoje monologi, piosenki, referaty. W ten sposób poza działalnością stricte rozrywkową czy artystyczną, tworzą się więzi środowiskowe i ponadśrodowiskowe – interdyscyplinarne. Efektem nawiązania tych więzi jest dalsza współpraca artystyczna i naukowa. „Antykabaret” przez piętnaście lat stał się ważnym fundamentem wrocławskiej kultury.

Rok 2026 decyzją Sejmu i Senatu Rzeczpospolitej ustanowiony został Rokiem osób, instytucji, miejsc i wydarzeń istotnych dla polskiej historii, kultury i życia społecznego. Dlatego nasze programy zaplanowane na rok 2026 chcemy poświęcić:

13 marca 2026 – Gdyni i Wrocławiowi – rok 2026 jest ogłoszony przez Senat RP Rokiem Gdyni. W naszym programie chcemy połączyć Wrocław i Gdynię. Co wyniknie z tego zestawienia? Jakie są związki pomiędzy miastami? Czy istnieje współpraca kulturalna pomiędzy oboma ośrodkami?

13 kwietnia 2026 – w dwustulecie śmierci -Józefowi Maksymilianowi Ossolińskiemu – założycielowi Zakładu Narodowego im. Ossolińskich, którego zbiory w 1948 roku trafiły do Wrocławia; rok 2026 jest ogłoszony Rokiem Józefa Maksymiliana Ossolińskiego; Zestawimy dzieło życia Ossolińskiego z pracą Stanisława Staszica (dwustulecie śmierci), Rok 2026 to także Rok Stanisława Staszica.

13 maja 2026 – w stulecie powstania – Polskiemu Radiu; rok 2026 jest ogłoszony Rokiem Polskiego Radia.

13 czerwca 2026 – w stulecie urodzin – Marylin Monroe (ur. 1.06.1926) – ikonie nie tylko światowego kina ale także światowej kultury. Jakie związki ma Wrocław z Marylin Monroe? Czy polską MM była VV?

13 września 2026 – w sześćdziesięciolecie urodzin – Markowi Krajewskiemu (ur. 4.09.1966) – wrocławskiemu pisarzowi, twórcy retro
kryminału wrocławskiego;

13 października 2026 – w stulecie urodzin – Andrzejowi Waligórskiemu (ur. 20.10.1926) – poecie, satyrykowi, twórcy wrocławskiego Studia 202,

8 listopada 2026– w stulecie odsłonięcia pomnika (14.11.1926) – Fryderykowi Chopinowi – kompozytorowi polskiemu o światowej sławie.

Każde z wydarzeń będzie się odnosiło do swojego Patrona bezpośrednio – z wykorzystaniem utworów związanych z Patronem lub pośrednio – poprzez nowo powstałe teksty i piosenki, prace plastyczne, wykłady inspirowane postacią Patrona lub nawiązujące do jego twórczości i spuścizny.

Współorganizatorzy:
„Fundacja Ośrodek”
Ośrodek Kultury i sztuki we Wrocławiu

Projekt jest współfinansowany ze środków Budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego i Gminy Wrocław.

Nagrody w konkursie literackim ufundował Sklep Dolnośląski.

UWAGA: start imprezy ustaliliśmy na godzinę 19:00 ale postaramy się wpuścić Szanownych Gości na salę i udostępnić bar, kwadrans po 18:00

Więcej wiadomości o Antykabarecie: www.facebook.com/Antykabaret

Bilety w cenie od 70 do 90 zł do nabycia na stronie www.kupbilecik.pl

XXXVII Polsko – Czeskie Dni Kultury Chrześcijańskiej „Bądźmy Rodziną” 2026

Zapraszamy do zapoznania się z harmonogramem wydarzeń kulturalno-edukacyjnych i integracyjnych realizowanych w ramach projektu XXXVII Polsko – Czeskie Dni Kultury Chrześcijańskiej „Bądźmy Rodziną” 2026.

PAŹDZIERNIK 2026

Wernisaż poplenerowy Międzynarodowego Pleneru Artystycznego „In Memoriam”, poświęcony pamięci zmarłych dolnośląskich artystów – Lucyny Wierzbickiej oraz Zdzisława Szpaka – odbędzie się 1 października 2026 roku o godzinie 15:00. Wydarzenie będzie miało miejsce w MBP-CK Filia nr 4 „Witold” (Szyb Witold) przy ul. Traugutta 12 w Boguszowie-Gorcach.

Oboje twórcy byli uznanymi artystami plastykami oraz aktywnymi członkami Dolnośląskiego Oddziału Związku Artystów Plastyków. Wernisaż stanowi oficjalne podsumowanie pleneru i upamiętnienie ich bogatego wkładu w kulturę regionu.

Prezentacja wernisażu podsumowującego Międzynarodowy Plener Artystyczny „In Memoriam Lucyny Wierzbickiej i Zdzisława Szpaka” w ramach XXXVII Polsko-Czeskich Dni Kultury Chrześcijańskiej ,,Bądźmy Rodziną”.

Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu, Klub Muzyki i Literatury we Wrocławiu oraz Fundacja literacka „Jak podanie ręki” zapraszają na wyjątkowe wydarzenie artystyczne, które odbędzie się 14 października 2026 roku o godz. 18:00 (wstęp wolny).

Głównym punktem wieczoru będzie prezentacja zbioru wierszy Piotra Chrzczonowicza pt. „A ptakom śpiewały muzy / Y las Musas cantaron a los pájaros”. Spotkanie poprowadzi Julian Golak.

WRZESIEŃ 2026

W dniach 6–8 września 2026 roku odbędą się XXXVII Polsko-Czeskie Dni Kultury Chrześcijańskiej „Bądźmy rodziną”. W ramach tego wyjątkowego wydarzenia publiczność będzie miała okazję wysłuchać koncertów Teatru William-Es, które zagoszczą w przepięknych świątyniach Ołomuńca, Búču oraz Budapesztu.

Harmonogram nadchodzących koncertów prezentuje się następująco:

06.09.2026 r. – Katedra w Ołomuńcu
07.09.2026 r. – Búč (w tym koncert w kościele pw. św. o. Pio)
08.09.2026 r. – Katedra św. Stefana w Budapeszcie

SIERPIEŃ 2026
Zapraszamy na dwa koncerty z cyklu „Letni Ogród Teatralno-Koncertowy” , które odbędą się w dniach 29 sierpnia 2026 r. w Stroniu Śląskim i 30 sierpnia 2026 r. w Kudowie-Zdroju. Wystąpią Danuta Gołdon-Legler, Adrian Misiura i Kacper Rosanowski.

22 sierpnia 2026, godz. 17.00
Zamek Międzylesie
Plac Wolności 42, Międzylesie

16 sierpnia 2026, godz. 16.00
Centrum Kultury i Rekreacji w Lądku-Zdroju
Plac Staromłyński 5, Lądek-Zdrój

MARZEC 2026

Bridges Of Sound Festival 2026

Bridges of Sound to trzydniowy festiwal łączący edukację i niezależną muzykę, będący podsumowaniem dekady niezależnej działalności kulturalnej we Wrocławiu. Jego program wyrasta z dziesięciu lat lokalnego zaangażowania, doświadczeń zdobytych w ramach Tresor Academy, w której uczestniczyliśmy jako Velvet Vortex oraz współpracy z Ośrodkiem Kultury i Sztuki we Wrocławiu i Club Commission Berlin.
Wrocław od zawsze był miastem silnie związanym z wodą. Jego rzeki i kanały kształtują krajobraz, łącząc ze sobą poszczególne części miasta, a jednocześnie przypominając o przepływie, czasie i nieustannej transformacji. Wrocław bywa nazywany Wenecją Północy, a także miastem 100 mostów.
Dla nas most jest czymś więcej niż fizycznym przejściem. To przestrzeń spotkania, komunikacji i wymiany. Miejsce, w którym krzyżują się różne drogi, perspektywy i społeczności. To właśnie ta idea staje się punktem wyjścia dla wydarzenia, łączącego miejsca, artystów, publiczność i muzykę ponad granicami.
Od 15 do 17 października 2026 roku Bridges of Sound zaprasza do wspólnego przekraczania tych mostów – pomiędzy Wrocławiem a Berlinem, dźwiękiem a świadomością, lokalnym doświadczeniem a międzynarodową wymianą oraz tym, co już się wydarzyło, a tym, co dopiero nadejdzie.

Czwartek 20:00, Art Cafe Kalambur

Planatia

wstęp wolny

Piątek 19:00, Światowid

Piotr Damasiewicz (PL) trąbka, głos, harmonium
Pranshu Chatur Lal (IND) tabla
gościnnie: Tomasz Orszulak (Sitartronic) (PL) sitar

Bilety i szczegóły wydarzenia:https://www.swiatowid.net.pl/…/1229-piotr-damasiewicz…

Sobota 22:00, Sound Experience
Marco Shuttle (IT)
HGR aka Hintergrundrauschen (DE)
Planatia (IT)
Aksamit (PL)
Tving Stage Design (PL)

BILETY: https://tinyurl.com/bridgesofsound

Wydarzenie organizowane przez Sound Experience i OKiS Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu

Projekt współfinansowany z budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego

Prądy wsteczne I Teatru Układ Formalny

Po wrześniowej premierze, zapraszamy na kolejne pokazy spektaklu Teatru Układ Formalny, realizowanego w koprodukcji z Ośrodkiem Kultury i Sztuki we Wrocławiu. Wyjątkowe widowisko według tekstu i w reżyserii Magdaleny Drab będzie można zobaczyć na scenie również w październiku i listopadzie 2026 roku.

Daty:
16 października 2026, godz. 19:00
17 października 2026, godz. 18:00
18 października 2026, godz. 17:00

27 listopada 2026, godz. 19:00
28 listopada 2026, godz. 18:00
29 listopada 2026, godz. 17:00

Miejsce:
Sala Formalna – Centrum na Przedmieściu
ul. Prądzyńskiego 39A, WrocławCztery kobiety. Matka i córki. Jeden rodzinny dom, wspólna przeszłość i wiele spraw, których od lat nikt nie porusza.

„Prądy wsteczne” to intymna, poruszająca opowieść o kobietach, które są sobie najbliższe, a jednocześnie (a może właśnie dlatego) potrafią ranić się najmocniej.

Wiadomość o terminalnej chorobie matki staje się impulsem do wspólnej podróży. Wyjazd, który miał być spełnieniem odkładanego latami marzenia, szybko zamienia się w konfrontację z tym, co przez lata pozostawało niewypowiedziane.W drogę ruszają osoby, które wychowały się pod jednym dachem, ale z czasem coraz bardziej się od siebie oddaliły. W zamkniętej przestrzeni wspólnej drogi wymuszona bliskość sprawia, że dawne konflikty, zapomniane historie i niewygodne pytania wracają niczym tytułowe prądy wsteczne.

Co naprawdę warto zrobić przed śmiercią? Czy sięgnąć po swoją to do list i przeczytać wszystkie książki, obejrzeć filmy, zwiedzić cały świat? A może wystarczy wypowiedzieć w końcu to, czego nie potrafiło się przez lata?

Inspiracją do powstania „Prądów wstecznych” były rodzinne dramaty psychologiczne: „Sierpień w hrabstwie Osage” Tracy’ego Lettsa oraz „Tęsknię za domem” Radosława B. Maciąga. To teatr oparty na dialogu, intensywnych relacjach i pogłębionych rolach aktorskich, ale niepozbawiony humoru.

Oprawa muzyczna łączy elektronikę z naturalnymi ambientami. Nowe miesza się ze starym, podobnie jak teraźniejszość bohaterek miesza się z pamięcią domu – przystani, od której nigdy do końca nie udało im się odbić.

REALIZATORZY / REALIZATORKI
reżyseria / scenariusz MAGDALENA DRAB
projekty i koncepcja kostiumów, scenografii i form MACIEJ RABSKI
choreografia / choreografia lalek
muzyka ALBERT PYŚK
reżyseria i realizacja światła KACPER SCHEFFLER
realizacja dźwięku WIKTOR GRZEGORZEWSKI
kierownik produkcji BARBARA SCHEFFLER

Obsada: ALICJA CZERNIEWICZ, WIKTORIA CZUBASZEK-GÓRSKA, PAULINA MIKUŚKIEWICZ, GRAŻYNA MISIOROWSKA (gościnnie)

Szacowany czas trwania: około 80 minut
Spektakl rekomendowany dla widzów od 15 roku życia
TW: dym sceniczny, dym papierosowy, światło stroboskopowe.
Bilety: 40 PLN ulgowy | 55 PLN normalny, dostępne pod linkiem https://iframe583.biletyna.pl/artist/view/id/63338

Producent: Fundacja „Teatr Układ Formalny”
Koproducent: Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu (OKiS)

Spektakl współfinansowany z budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego

„Kiedy woda pokrywa ziemię” Michała Adamskiego

Rolnictwo, stanowiące jedną z kluczowych gałęzi polskiej gospodarki, funkcjonuje w napięciu między koniecznością produkcji a nieuchronnymi skutkami swojej działalności. Intensyfikacja upraw, praktyka monokultur, przemysłowa hodowla zwierząt czy nieustanna eksploatacja zasobów naturalnych prowadzą do poważnych konsekwencji: degradacji gleby, zubożenia ekosystemów, utraty bioróżnorodności. Krajobraz rolniczy ulega przemianom – znikają gatunki ptaków, owadów zapylających i zwierząt polnych. Wycinane są drzewa i krzewy, osuszane bagna i torfowiska, przekształcane w pola uprawne.

System produkcji rolnej jest więc jednym ze źródeł zmian klimatycznych, ale jednocześnie szczególnie dotkliwie odczuwa ich skutki: susze, wysokie temperatury, intensywne opady czy powodzie. Przyszłość rolnictwa zależy od zrozumienia procesów zachodzących w przyrodzie oraz od ewolucji sposobu myślenia o gospodarowaniu na terenach rolniczych. W obliczu gwałtownych zmian klimatycznych, by wspierać przyrodę, musimy sięgnąć po sprawdzone rozwiązania z przeszłości – takie jak sadzenie śródpolnych pasów drzew czy retencjonowanie wody przy wykorzystaniu naturalnych cieków i rowów. To podstawowe działania, które w połączeniu z nowoczesnymi technologiami i metodami upraw mogą pomóc zminimalizować straty spowodowane kryzysem wodnym i pogodowym.

Projekt „Kiedy woda pokrywa ziemię” jest dialogiem pomiędzy przeszłością a przyszłością. Adamski skupia się w nim na procesach, które stanowią próbę przywrócenia równowagi w krajobrazie rolniczym. Współczesny kontekst projektu tworzy rodzinne gospodarstwo Patryka Kokocińskiego, który czerpie inspiracje z dorobku żyjącego w XIX wieku prekursora nowoczesnego rolnictwa na ziemiach polskich – Dezyderego Chłapowskiego. Rolnik świadomie kształtuje środowisko rolnicze poprzez retencjonowanie wody z wykorzystaniem naturalnych cieków, stosowanie poplonów poprawiających strukturę gleby oraz sadzenie śródpolnych pasów drzew.

Te działania stają się metaforą nadziei – próbą naprawy relacji człowieka z naturą poprzez świadome gospodarowanie. Zastosowana technika podczerwieni powoduje takie przekształcenie barw, w wyniku którego zieleń staje się czerwona. Kolor czerwony buduje nierealną scenografię, jednocześnie alarmując nas o stracie i jej skali.

„Kiedy woda pokrywa ziemię” to opowieść o współzależności człowieka i środowiska, o potrzebie redefinicji relacji rolnictwa z naturą w czasach kryzysu klimatycznego. Projekt skłania do refleksji nad naszymi praktykami – nad pojęciem rozwoju, nad granicami wzrostu i nad świadomością odpowiedzialności za wspólne środowisko.

Michał Adamski – fotograf dokumentalista. Głównie zajmuje się realizacją długoterminowych projektów dokumentalnych. W swojej fotografii porusza tematy społeczne, w których ważny jest człowiek i jego życie we współczesnym świecie. Nie unika tematów osobistych, czego przykładem jest opublikowana w 2015 roku książka Nie mogę przebrnąć przez chaos.

W 2001 roku ukończył Akademię Rolniczą w Poznaniu i rozpoczął pracę w rodzinnym gospodarstwie rolnym. W wieku 30 lat zainteresował się fotografią i rozpoczął drogę odchodzenia od rolnictwa. Uczestniczył w warsztatach Napo Images i Sputnik Photos oraz studiował fotografię w Instytucie Twórczej Fotografii w Opawie.

Był stypendystą Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2017 r.) oraz Marszałka Województwa Wielkopolskiego (2015 i 2024).

Współtworzy Fundację i Galerię Pix.House. Jest członkiem kolektywu Archiwum Protestów Publicznych. Jest autorem książek fotograficznych “Nie mogę przebrnąć przez chaos” i “Two tailed dog”, “Ciemno w dzień, Ciemno w nocy”.

Jego prace wystawiane były w wielu miejscach w Polsce oraz w Portugalii, Niemczech, Francji, Włoszech, Słowacji, Czechach, Litwie i USA.

www.adamskimichal.com

Opieka kuratorska:
Paweł Bąkowski

Teksty:
Michał Adamski, Maria Krześlak-Kandziora

Korekta:
Monika Wójtowicz

Tłumaczenia:
Christa Conklin

Partner:
Pix.house

Patroni medialni:
fotopolis.pl, Kwartalnik Fotografia, Analog.mag, Pismo Artystyczne Format, Radio Wrocław

Dofinansowano ze środków budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego