MIESIĘCZNIK „ODRA” 11/2025
MACHCEWICZ: Moczar wiecznie żywy • Rozmowa z Marianem PILOTEM
BIENEK: Wspomnienie z Workuty • Czy Kowalski uratuje planetę?
ORZECHOWSKI: Klątwa dobrych uczynków • Polski street art rządzi
Festiwale w Wenecji i Gdyni • Kanon z kobietami • Grafiki KRÓLA
Wiersze: ŻADAN, BRAKONIECKI, HONET • Poezja Young Adult
SPIS TREŚCI 11/2025:
2 MOCZAR WIECZNIE ŻYWY Z Pawłem Machcewiczem rozmawia Piotr Gajdziński
10 Marek Orzechowski: KLĄTWA DOBRYCH UCZYNKÓW
17 Wojciech Łuczak: CZEKAJĄC NA EFEKT KATHARSIS
23 Krzysztof Mączkowski: CZY (I JAK) KOWALSKI MOŻE OCALIĆ PLANETĘ?
29 Jacek Harłukowicz: GĘSI KAPITOLIŃSKIE
35 Paweł Kwiatkowski: STREET ART. Z ULICY DO GALERII
41 Serhij Żadan: WIERSZE
44 Magdalena Bajer: O LISTACH MARII DĄBROWSKIEJ I ANNY KOWALSKIEJ
47 W PISANYM MATECZNIKU Z Marianem Pilotem rozmawia Sergiusz Sterna-Wachowiak
57 Zbigniew Machej: BUTY HELMUTA KAJZARA
61 Kazimierz Brakoniecki: WIERSZE
63 Piotr Michałowski: KSIĘGA
67 Jarosław Petrowicz: MIĘDZY WSPÓLNOTĄ A NIEWYRAŻALNOŚCIĄ
70 Paweł Marcinkiewicz: TŁUMACZĄC WORKUTĘ HORSTA BIENKA
71 Horst Bienek: WORKUTA
77 Wojciech M. Darski: OPOWIADANIA
83 Roman Honet: WIERSZE
85 Jacek Waloch: PAWEŁ KRÓL – IRONIA I WOLNOŚĆ WYOBRAŹNI
88 Piotr Czerkawski: GROM W RAJU
92 Łukasz Gazur: REMANENT HISTORII SZTUKI
96 Mirosława Szott: EDWARD GRAMONT I TEATR TERMINUS A QUO
99 Marcin Adamczak: POWRÓT DO USTAWIEŃ FABRYCZNYCH
105 Jan Topolski: STROJĄC ŚWIAT
107 Jacek Sieradzki: TEATR PÓŁMILIONOWY
110 Radosław Wiśniewski: NOTATKI Z UNDERGRUNTU
112 Hubert Klimko-Dobrzaniecki: UMRZEĆ W PARDUBICACH
113 Mariusz Urbanek: MARSZAŁKU, NIE IRYTUJ SIĘ
NAD KSIĄŻKAMI
115 Andrzej Juchniewicz: COŚ O MNIE I O TOBIE
116 Karol Maliszewski: GRA O NOWE WIDZENIE
118 Grzegorz Ćwiertniewicz: CO DALEJ Z PIRANDELLEM?
120 Karol Płatek: NADPODAŻ MARZYCIELI
122 Anna Karczewska: ODZYSKANE ŻYCIE
125 Mariusz Urbanek: UPARTE POSZUKIWANIE SENSU
130 W OFICYNIE
131 POCZTÓWKI LITERACKIE KAROLA MALISZEWSKIEGO
132 SYGNAŁY: POEZJA KOVÁČA, ŚWIETNI OSIEMDZIESIĘCIOLETNI, DZIEŃ ŚWISTAKA W CAPITOLU
138 WERNISAŻE
141 INFORMACJE, KOMENTARZE
145 8 Arkusz: POEZ(YA)
Odrę można czytać także online: na www.e-kiosk.pl i www.nexto.pl
Wydawcy:
Instytut Książki
Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Wydawnictwo dofinansowane z budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Projekt wydawniczy pod nazwą „Ósmy Arkusz ODRY” w miesięczniku „Odra” dofinansowano przez Miasto Wrocław
Odsłuchaj treść artykułuAKTUALNOŚCI
Dodano: 06.09.2026 04:00
Prądy wsteczne I Premiera Teatru Układ Formalny
Prądy wsteczne – premiera Teatru Układ Formalny we Wrocławiu! 18-20 września zapraszamy na poruszający spektakl Magdaleny Drab. To intymna opowieść o matce i córkach, dawnych konfliktach i trudnej bliskości, inspirowana dramatami psychologicznymi. Szczegóły na ukladformalny.pl. pokaż więcej »
Dodano: 30.08.2026 01:20
Premierowa „Noc przekroczeń” w ramach Dolnośląskiego Festiwalu Nauki
W trakcie Dolnośląskiego Festiwalu Nauki będzie można obejrzeć we Wrocławiu premierę spektaklu performatywnego pt. Noc przekroczeń. Próby. Zapraszamy 16 września do budynku Wydziału Filologicznego o godz. 19.00 pokaż więcej »
Dodano: 21.08.2026 11:44
Turniej Poetycki „O Różę Różewicza”
Zachęcamy do udziału w ogólnopolskim Turnieju Poetyckim „O Różę Różewicza”, który otwiera przestrzeń dla nowych poetyckich głosów. Do 16 października pełnoletni autorzy mogą zgłaszać niepublikowane dotąd utwory poetyckie, które oceni jury pod przewodnictwem Ewy Lipskiej. pokaż więcej »
Dodano: 06.09.2026 08:00
Daejeon Photo Festival w Korei Południowej
9 wrześniu w Korei Południowej rozpocznie się Daejeon Photo Festival, do udziału w którym zaproszono dwóch polskich artystów – Michała Adamskiego i Łukasza Rusznicę oraz Pawła Bąkowskiego, kuratora wystawy i kierownika Galerii FOTO-GEN. pokaż więcej »
Dodano: 06.09.2026 07:00
Dolnośląskie Salony Muzyczne 2026
Odkryj magię XIX-wiecznych tradycji! Cykl Dolnośląskie Salony Muzyczne 2026 zaprasza na koncerty „A my i tak polecim!”. Wybitne dzieła Chopina, Moniuszki i Mozarta usłyszysz we wrześniu w Kłodzku, Kudowie-Zdroju oraz Wrocławiu. Poczuj ten niepowtarzalny, dawny klimat muzycznych spotkań! pokaż więcej »
Dodano: 06.09.2026 07:00
TOMASZ WENDT & PIOTR MATUSIK GROUP | Z JAZZEM PRZEZ POLSKĘ
Zapraszamy na jesienną odsłonę cyklu „Z jazzem przez Polskę". Przed publicznością w Krośnicach i w Wołowie wystąpi jeden z czołowych polskich saksofonistów jazzowych - Tomasz Wendt oraz znakomity pianista - Piotr Matusik ze swoim nowym projektem. pokaż więcej »
Dodano: 06.09.2026 06:00
151. Antykabaret 2026 p.t. M/S Krajewski
13 września zapraszamy na 151. Antykabaret M/S Krajewski! Świętujemy 60. urodziny wybitnego wrocławskiego pisarza, ojca Eberhardta Mocka – Marka Krajewskiego. Spędź z nami udany Dobry Wieczór w Klubokawiarni Mleczarnia we Wrocławiu. Wystąpią świetni artyści, a startujemy już o 19:00! pokaż więcej »
Dodano: 06.09.2026 05:00
KONCERT ZESPOŁU MUZYKUNY W RAMACH XXXIV RAJDU GRANICA
Serdecznie zapraszamy na koncert zespołu Muzykuny, który odbędzie się 19 września podczas XXXIV Rajdu Granica. Przeżyj niezapomniany wieczór pełen energii, niesamowitych brzmień i świetnej zabawy w Karkonoszach. To niepowtarzalne wydarzenie muzyczne na długo zapadnie w pamięć. pokaż więcej »