Otwarty Uniwersytet Poszukiwań. Sport robotniczy, anty-olimpijski ruch protestu i awangarda w Europie Środkowo-Wschodniej
20 stycznia 2023, godz. 17:00
Sport robotniczy, anty-olimpijski ruch protestu i awangarda w Europie Środkowo-Wschodniej
Wykład dr. hab. Przemysława Strożka w ramach OUP
Instytut Grotowskiego, Czytelnia im. Ludwika Flaszena
Nowoczesny sport od zawsze uwikłany był w politykę i radykalne ideologie. Z uwagi na szerokie oddziaływanie na masy społeczne od zawsze wykorzystywany był przez dane systemy polityczne, które za pomocą sportowych widowisk realizowały własną propagandę. Powołane do życia w latach dwudziestych XX wieku międzynarodowe organizacje sportu robotniczego: Czerwona Międzynarodówka Sportowa i Socjalistyczna Międzynarodówka Sportowa, zrzeszały kilka milionów członków. Organizowały one Spartakiady i Olimpiady Robotnicze przeciwko kapitalistycznym i burżuazyjnym Igrzyskom Olimpijskim. Od połowy lat trzydziestych organizacja Igrzysk powierzona była przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski faszystowskim Państwom Osi: Igrzyska 1936 roku w Berlinie, planowane Igrzyska 1940 w Tokyo i planowane Zimowe Igrzyska 1944 w Cortinie D’Ampezzo. Nie ulega wątpliwości, że wielkie widowiska sportowe: Olimpiady Robotnicze, Spartakiady i Igrzyska Olimpijskie były znaczącą areną walki między komunizmem a faszyzmem. W przypadku sportu robotniczego były one również znaczącym miejscem eksperymentów środkowo-europejskiej awangardy.
Wykład poświęcony będzie historii sportu robotniczego w Europie Środkowo-Wschodniej i jego związkom z awangardowym teatrem w latach dwudziestych i trzydziestych.
Przemysław Strożek – doktor habilitowany, adiunkt w Instytucie Sztuki PAN, współpracownik naukowy Archiv der Avantgarden w Dreźnie. Stypendysta Fulbrighta na University of Georgia (Athens, GA) i Accademia dei Lincei (Rzym). Stypendysta Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej oraz MNiSW w kategorii wybitnego młodego naukowca. Jest autorem kilkudziesięciu artykułów naukowych o awangardzie, pierwszej monografii o recepcji włoskiego futuryzmu w Polsce: „Marinetti i futuryzm w Polsce” (Warszawa 2012), a także o sporcie w sztuce: „Modernizm – sport – polityka” (Warszawa 2019). Jest kuratorem licznych wystaw, w tym wystawy o Enricu Prampolinim, polskiej sekcji Emergence na Praskim Quadriennale (2019) czy wystawy Ahmeda Cherkaouiego w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie (2020).
Bilety: bezpłatne wejściówki do pobrania tutaj
21 stycznia 2023, godz. 10:00–13:00
Sport robotniczy, anty-olimpijski ruch protestu i awangarda w Europie Środkowo-Wschodniej
Seminarium dr. hab. Przemysława Strożka dla grupy roboczej OUP
Instytut Grotowskiego, Czytelnia im. Ludwika Flaszena
Seminarium poświęcone będzie roli sportu we współczesnych ruchach protestu. Chciałbym wraz z grupą roboczą zastanowić się nad następującym problemem: dlaczego nie istnieje obecnie żaden ruch protestu wobec wielkich wydarzeń sportowych, dlaczego środowiska kultury: teatru, literatury i sztuki nie reagują na łamanie praw człowieka podczas Igrzysk Zimowych w Sochi i Pekinie, czy Mistrzostw Świata w Katarze, które pochłonęły już kilkanaście tysięcy ofiar? Dlaczego sport pozbawiony jest dziś masowych ruchów protestu i dlaczego środowiska kultury nie interesują się sportem? Czy istnieje dziś szansa na stworzenie oddolnego ruchu protestu na kształt sportu robotniczego lat dwudziestych?
Otwarty Uniwersytet Poszukiwań
Otwarty Uniwersytet Poszukiwań (OUP) to program regularnych spotkań o charakterze wykładów i warsztatów odbywających się w Instytucie im. Jerzego Grotowskiego we Wrocławiu, adresowanych do wszystkich zainteresowanych poruszaną w ich trakcie tematyką, a w sposób szczególny do studentów uczelni wyższych Wrocławia i innych polskich ośrodków akademickich.
Więcej informacji na temat Otwartego Uniwersytetu Poszukiwań na stronie www.grotowski-institute.pl
Awangarda teatralna Europy Środkowo-Wschodniej i jej obecność w teatrze współczesnym.
Kurs wiodący Otwartego Uniwersytetu Poszukiwań realizowany w roku akademickim 2022/2023 stanowić będzie jedno z podsumowań zbliżającego się do swojego finału projektu finansowanego ze środków Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki, a zarazem próbą otwarcia dalszych możliwości namysłu nad awangardą w kontekście współczesnym. Do udziału w nim zaproszeni zostali tym razem nie tylko polscy badacze i badaczki, ale i gości z Ukrainy, Białorusi, Czech i Słowenii, którzy zaprezentują w trakcie wykładów i seminariów dorobek awangard teatralnych swoich krajów oraz podejmą próbę refleksji nad ich współczesnymi aspektami.
Więcej informacji na temat Kursu wiodącego 2021/2022 Otwartego Uniwersytetu Poszukiwań na stronie www.grotowski-institute.pl
Organizator:
Instytut im. Jerzego Grotowskiego
Współorganizacja:
Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Projekt współfinansowany z budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Odsłuchaj treść artykułuAKTUALNOŚCI
Dodano: 20.10.2026 15:04
TRAMWAJ STUDIA 202
Dziś na ulice Wrocławia wyjechał TRAMWAJ STUDIA 202! W ten sposób, z inicjatywy Igora Wójcika - radnego Wrocławia i dyrektora OKIS we Wrocławiu, miasto świętuje 100-lecie urodzin Andrzeja Waligórskiego. pokaż więcej »
Dodano: 18.10.2026 09:00
„Zielony pokój” – spektakl o zjawisku hikikomori
26 października w Sali Teatru Laboratorium we Wrocławiu odbędzie się pokaz spektaklu „Zielony pokój” w reżyserii Magdaleny Drab. To współczesna baśń o izolacji, samotności i zjawisku hikikomori. Wydarzenie skłania do refleksji nad lękiem przed światem. Wstęp bezpłatny po rezerwacji. pokaż więcej »
Dodano: 18.10.2026 08:00
Turniej Poetycki „O Różę Różewicza”
Już 28 października o godz. 17:00 we wrocławskim Ratuszu odbędzie się uroczysta gala finałowa Turnieju Poetyckiego „O Różę Różewicza”. W Sali Wielkiej poznamy laureatów konkursu, na których czekają wysokie nagrody finansowe. Wydarzenie uświetni jury pod przewodnictwem Ewy Lipskiej. pokaż więcej »
Dodano: 18.10.2026 02:30
„Kabaret Nieautoryzowany – Wrocław mówi Waligórskim” PREMIERA
Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu wraz ze Stowarzyszeniem „Artyści Na Bruku” zaprasza 14 listopada na premierę spektaklu „Kabaret Nieautoryzowany – Wrocław mówi Waligórskim” przygotowanego przez Teatr ze Społecznością Ołtaszyna w reżyserii Bogdana Michalewskiego. pokaż więcej »
Dodano: 17.10.2026 00:00
XIV Festiwal Niezależnej Kultury Białoruskiej
Poznaj historię, teatr i sztukę sąsiadów. W dniach 17-24 października we Wrocławiu odbędzie się XIV Festiwal Niezależnej Kultury Białoruskiej „Żywica”. W programie zaplanowano poruszające spektakle, wystawy sztuki, kino oraz twórcze warsztaty. Zobacz, jak kultura łączy ludzi i buduje mosty. pokaż więcej »
Dodano: 16.10.2026 00:00
„Kiedy woda pokrywa ziemię” Michała Adamskiego
Wystawa fotograficzna „Kiedy woda pokrywa ziemię” Michała Adamskiego w Galerii FOTO-GEN to poruszający esej o relacji człowieka z naturą. Autor analizuje wpływ rolnictwa na środowisko. Wernisaż odbędzie się 16 października o 19:00, ekspozycja potrwa do 22 listopada. pokaż więcej »
Dodano: 21.10.2026 10:25
Dokumentacja fotograficzna wystawy Places for Deliberation / Miesta na rozjímanie
Zapraszamy do obejrzenia dokumentacji fotograficznej z ekspozycji wystawy Places for Deliberation / Miesta na rozjímanie. Wystawa jest prezentowana do 20 lutego 2027 roku w Liptowskiej Galerii P. M. Bohúňa na Słowacji. pokaż więcej »
Dodano: 20.10.2026 14:29
Stop Hejt 2026 Budka Suflera-Poerox i Przyjaciele – nowy teledysk OKIS
„Stop Hejt” to projekt muzyczny łączący pokolenia, w realizację którego zaangażowało się wielu artystów polskiej sceny muzycznej. Zapraszamy na premierę teledysku, która odbędzie się w piątek, 23 października o godz. 12:00 na kanale YOUTUBE. pokaż więcej »