Tomasz Domański / Pomniki Czasu. RETROSPEKTYWA

Centrum Kultury i Nauki Stara Kopalnia w Wałbrzychu
8.11.2019 – 31.01.2020
Wernisaż: 8 listopada, godzina 17.00

13.12.2019, godz. 12.00 | noon
oprowadzanie kuratorskie + Pomniki Czasu / akcja Równowaga chwiejna | curatorial tour + Monuments of Time / action Rickety Balance
10.01.2020, godz. 17.00 | 5 p.m
oprowadzenie kuratorskie performatywne / performative curatorial tour

Monograficzna wystawa Tomasza Domańskiego jest podsumowaniem realizowanego od 25 lat programu artysty, opartego na utopijnej próbie plastycznego zwizualizowania czasu, czyli tworzeniu sprzyjających warunków do umownej jego obserwacji. Jednym z głównych tematów wystawy jest wyjątkowe połączenie efemerycznego działania artystycznego z monumentalnymi i spektakularnymi instalacjami w przestrzeni publicznej.

Prace, które będzie można zobaczyć, powstały w wyniku fascynacji naturą oraz integralnie z nią związanymi procesami konstruowania formy i ich destrukcji. Tym, co zajmuje Tomasza Domańskiego, pisze Adam Sobota,  jest usytuowanie człowieka w obrębie natury i wobec innych ludzi. Jego dzieła mówią nam, że jednostka musi stale określać się wobec zjawisk, które rozwijają się w czasie i mogą być identyfikowane poprzez relacje współzależnych czynników. Zobaczymy przekrojowy pokaz magnum opus artysty, od wczesnych prac z początku lat dziewięćdziesiątych XX wieku aż po dzieła najnowsze, w tym projekty jeszcze niezrealizowane.

Tomasz Domański jest autorem, kuratorem oraz wykonawcą koncepcji wystawienniczej i specjalnie skonstruowanych przestrzeni ekspozycyjnych, ukazujących retrospektywę lodowych akcji i etapy ich powstawania. Dokumentalnej ikonografii towarzyszą modele, instalacje i filmy. Poza bogatym fotograficznym i projektowym materiałem zobaczymy także archiwalne dokumenty i korespondencję, które towarzyszyły powstawaniu Pomników Czasu.

Tomasz Domański to badacz, obserwator. Jego widzenie wykracza poza utarte życiowo utensylia. On widzi na wskroś, napisała w publikacji Pomniki Czasu Sylwia Świsłocka-Karwot. I rzeczywiście, antycypowanie zjawiska topniejących lodowców na ogromną skalę w pracach z początku lat 90., np. Topnienie 1993 są dowodem na ogromną intuicję artysty.

Domański używa abstrakcyjnej formuły do przedstawienia swoich przemyśleń i przeczuć, by po chwili naprowadzić nas do sedna i istoty swojego działania. Gdy je odkrywamy, stajemy się odrobinę silniejsi w naszej prywatnej „bitwie” z czasem. Siła powodzenia tego programu artystycznego tkwi we wspólnym odczuwaniu czasu historycznego, nadbudowującego także nasze prywatne historie. W tym kontekście, nie bez znaczenia jest wiek artysty: młodość przypadająca na lata osiemdziesiąte aż po dojrzałą twórczość. To wspólna historia przemijania niezłomnie odradzająca się w strumieniu zdarzeń.

Tomasz Domański
Urodził się w 1962 r. w Giżycku. Studiował w  Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu, gdzie w 1993 r. uzyskał dyplom z rzeźby, a w 2003 r. obronił doktorat, którego przedmiotem była rzeźba efemeryczna jako monument relatywny.

Jest autorem rzeźb, instalacji, obiektów, performensów, rysunków i fotografii. Artysta pracuje przeważnie z naturalnymi materiałami: wodą, lodem, ogniem, drewnem, słomą, popiołem, metalem, wykorzystując właściwe im procesy.  Tworzy filmy i animacje jako integralne elementy wielu realizacji. W latach 1995-96, uzyskał stypendium Banaras Hindu University w Varanasi. Pięciokrotny stypendysta Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz wielu fundacji i instytucji, m.in. dwukrotnie Pollock-Krasner z Nowego Jorku, Laurenz Foundation z Bazylei, Montag Stiftung Bildende Kunst z Bonn, dwukrotnie UNESCO-Aschberg z Paryża, KulturKontakt z Wiednia, Adolpha i Esthery Gottlieb z Nowego Jorku. W 1997 nominowany przez Mariusza Hermansdorfera, byłego dyrektora Muzeum Narodowego we Wrocławiu, do Paszportów „Polityki”. W tym samym roku reprezentował Polskę na IX Triennale Sztuki w New Delhi. Swoje projekty i wystawy realizował m.in. w Polsce, Niemczech, Francji, Luksemburgu, Irlandii, Norwegii, Szwecji, USA, Kanadzie, na Alasce, w Hong Kongu czy Korei. Prace Tomasza Domańskiego znajdują się m.in. w kolekcjach takich instytucji jak: Dolnośląskie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych we Wrocławiu, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, MWW Muzeum Współczesne Wrocław, Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku. Brał udział w pięćdziesięciu wystawach indywidualnych i ponad stu zbiorowych.
Od 2002 roku we wsi Komorowice na Dolnym Śląsku realizuje projekt symbiotycznego ogrodu rzeźb czyli
WIEŻOGRÓD / TowerTopia.

Główne wystawy indywidualne:
1999 Akropolis ‒ wystawa w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, instalacja nawiązująca formą do starożytnej świątyni, zmieniająca się przez stulecia w industrialny Technochram XXI wieku.
2003 Rzeźba efemeryczna ‒ Monument relatywny ‒ wystawa doktorancka, Muzeum Architektury, Wrocław.
2008 Recycling Program ‒ Awangarda BWA, Wrocław; seria obiektów, obrazów, kolaży i filmów, oszczędne rzeźbiarskie realizacje w elementarnych tworzywach.
2011 Wiek średni ‒ Wro Art Center, Wrocław; ekspozycja multimedialna złożona z 9 prac.
2014 Kwadratowa kopuła ‒ Europejska Stolica Kultury – Umea 2014, Szwecja. Przed ratuszem w mieście Umea powstał kolejny obiekt z serii Pomniki Czasu wykonany z lodu i stali.
2016 Sen Jakuba ‒ Europejska Stolica Kultury; instalacja w przestrzeni publicznej ‒ Wrocław 2016.

Organizatorzy:
Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Centrum Nauki i Sztuki Stara Kopalnia w Wałbrzychu
Wałbrzyska Galeria Sztuki BWA w Wałbrzychu

Kurator: Tomasz Domański

Wystawa została zorganizowana w ramach obchodów 5 urodzin Centrum Nauki i Sztuki Stara Kopalnia
Patrona Honorowy:
Cezary Przybylski – Marszałek Województwa Dolnośląskiego
dr Roman Szełemej – Prezydent Miasta Wałbrzycha

Dofinansowano z Budżetu Województwa Dolnośląskiego i Miasta Wałbrzycha
Dzieła prezentowane na wystawie powstały przy wsparciu finansowym Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz pochodzą z kolekcji Dolnośląskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych.

Wystawie towarzyszy monograficzna książka Tomasza Domańskiego „Pomniki Czasu”, która wydana została w 2018 roku przez Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu. Strefa Kultury Wrocław była Partnerem Wydawniczym Książki w ramach Wrocławskiego Programu Wydawniczego. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury oraz Samorządu Województwa Dolnośląskiego.

TOMASZ DOMAŃSKI
MONUMENTS OF TIME
RETROSPECTIVE 

Centrum Kultury i Nauki Stara Kopalnia in Wałbrzych
9.11.2019– 31.01.2020

Tomasz Domański’s monographic exhibition is a recapitulation of the artist’s programme which has been going on for the last 25 years, constituting a utopian venture undertaken to give artistic visualisation to time, or to create conditions favourable for arbitrary observation of it. An important focus of the show is the unique combination of ephemeral artistic actions and monumental spectacular installations in public space.

Exhibited works have been inspired by nature and processes integral to it of constructing and destructing form. What Tomasz Domański is interested in, writes Adam Sobota, is the situation of humans within nature and towards other people. His pieces show us that the individual being has to continually define themselves in relation to phenomena that develop in time and can be identified through relations of interdependent factors. We will get a chance to see an overview of the artist’s magnum opus, from early works created in the early 1990s to latest pieces, including projects to be yet carried out.

Tomasz Domański has conceived, curated and executed the concept of the show and specially constructed exposition spaces, presenting a retrospective of the actions in which he made use of ice, and the stages of their creation. Iconographic documentation is supplemented by models, installations and films. Aside from comprehensive photographic and design materials, the exhibition will also contain archival documents and correspondence connected with the making of Monuments of Time.

Tomasz Domański is a researcher, an observer. His seeing goes beyond life’s petty utensils. He sees throughout, wrote Sylwia Świsłocka-Karwot in the book Monuments of Time. Indeed, anticipating the massive melting of glaciers, works from the early 1990s such as, for instance, Melting (1993), testify to the artist’s infallible intuition.

Domański employs an abstract formula to show his reflections and premonitions, to take us straight to the point of his actions. As we discover them, we become slightly stronger in our private ‘struggle’ against time. The force of this artistic programme comes from the shared experience of historical time, adding to our private histories. Within this context, the artist’s age is meaningful: his youth in the 1980s, and on to mature output. The common history of passing, endlessly recurring in the stream of events.

 Tomasz Domański
Born 1962 in Giżycko. He studied at the Academy of Fine Arts in Wrocław, obtaining his diploma in sculpture in 1993, and his PhD on ephemeral sculpture as a relative monument in 2003.
He creates sculptures, installations, objects, performance acts, drawings and photographs. Domański mostly uses natural materials: water, ice, fire, wood, hay, ash or metal, basing on the processes they are naturally part of. Numerous works feature films and animations. Having received a grant, he stayed at the Banaras Hindu University in Varanasi in 1995-96. He was also awarded grants from the Minister of Culture and National Heritage five times, as well as from many other foundations and institutions, including the Pollock-Krasner Foundation in New York (twice), the Laurenz Foundation in Basel, the Montag Stiftung Bildende Kunst in Bonn, UNESCO-Aschberg in Paris (twice), KulturKontakt in Vienna, and the Adolph and Esther Gottlieb Foundation in New York. In 1997 he was nominated by Mariusz Hermansdorfer, the former director of the National Museum in Wrocław, for the Paszport “Polityki” award. Domański represented Poland at the Ninth Art Triennale in New Delhi the same year. He has staged projects and exhibitions in Poland, Germany, France, Luxemburg, Ireland, Norway, Sweden, the United States, Canada, Alaska, Hongkong and Korea, amongst others. Tomasz Domański’s works can be found in many collections, including the Dolnośląskie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych in Wrocław, National Museum in Wrocław, Wrocław Contemporary Museum, Centre of Polish Sculpture in Orońsko. His creative output has been presented at 50 solo and over 100 group shows.
Since 2002, he has been carrying out a project of a symbiotic garden of sculpture – WIEŻOGRÓD / TowerTopia in the village of Komornice in Lower Silesia.

Main solo exhibitions:
1999 Akropolis ‒ an exhibition at the National Museum in Wrocław, an installation whose form drew upon an ancient temple, turning over centuries into the industrial Technochram of the 21^st century.
2003 Rzeźba efemeryczna ‒ Monument relatywny ‒ a PhD exhibition, Museum of Architecture, Wrocław.
2008 Recycling Program ‒ Awangarda BWA, Wrocław; a series of objects, paintings, collages and films, simple sculptural works made of elementary materials.
2011 Middle Age ‒ Wro Art Center, Wrocław; a multimedia show comprising 9 works.
2014 Square Dome ‒ European Capital of Culture – Umea 2014, Sweden. An object from the series Monuments of Time, made of ice and steel, was mounted in front of the Town Hall in Umea.
2016 Sen Jakuba ‒ European Capital of Culture; installation in public space ‒ Wrocław 2016.

Organised by:
Culture and Art Centre in Wroclaw – Cultural Institution by the Government of the Lower Silesian Region
Centrum Nauki i Sztuki Stara Kopalnia w Wałbrzychu
Wałbrzyska Galeria Sztuki BWA w Wałbrzychu
Subsidised from the Budget of the Lower Silesian Voivodeship and the City of Wałbrzych
Creation of exhibited works would not be possible without financial support of the Ministry of Culture and National Heritage

Curator: Tomasz Domański

The exhibition was organized as part of the celebration of the 5th birthday of the Centrum Kultury i Nauki Stara Kopalnia in Wałbrzych
Honorary Patronage:
Cezary Przybylski – Marshal of the Lower Silesian Region
Dr Roman Szełemej – Mayor of Walbrzych City

Both exhibitions are accompanied by Tomasz Domański’s monographic book „Monuments of Time”, published in 2018 by the Art and Culture Centre in Wrocław. Wrocław Culture Zone is the Publishing Partner of the Book within the framework of the Wrocław Publication Programme. Subsidised by the Ministry of Culture and National Heritage from the Fund for the Promotion of Culture and the Lower Silesian Voivodeship.