„Za…i przed kamerą – „Dolina Pałaców i Ogrodów” w obiektywie Marzeny Zawal
Przedstawiciele rodu Schaffgotschów tworzyli historię Kotliny Jeleniogórskiej już od średniowiecza. Przez stulecia ród ten wywierał wpływ na okolicę i brał udział w najważniejszych wydarzeniach każdej epoki. O Dolinie Pałaców i Ogrodów traktuje nowy film w ramach cyklu „Dolny Śląsk Pełen Historii”
Zamki, dwory, pałace, wielkie posiadłości ziemskie – wszystko to znajdowało się w posiadaniu tej słynnej rodziny: zamek Chojnik, pałac w Sobieszowie, pałac w Cieplicach, pałac w Czernicy i dwór Czarne. Film przypomina sylwetki najważniejszych z jej przedstawicieli: Gotsche II, Hansa Ulryka, Leopolda Schaffgotscha i wielu innych. Wszyscy oni zapisali się wielkimi zgłoskami w kronice historii rodowej i regionalnej – kronice Doliny Pałaców i Ogrodów.
Oprócz Schaffgotschów – świadków burzliwej historii i gospodarzy regionu – w fabularyzowanym filmie dokumentalnym pojawią się również inne wielkie postacie oraz ich pałace: hrabiostwo Reden – założyciele jednego z pierwszych na kontynencie parków romantycznych w Bukowcu. Pałac i park, którego gośćmi był sławny romantyczny malarz Caspar David Friedrich oraz poeta Johann Goethe.
Nieopodal, w Mysłakowicach i Karpnikach, spędzała lato rodzina królewska, urządzając huczne bale, udając się na romantyczne spacery i wycieczki po śląskim „Elizjum”. Pałacowe parki u stóp Karkonoszy: Wojanów, Staniszów, Bukowiec, Karpniki, Cieplice, Ciszyca, Mysłakowice jeden po drugim zamieniały się w romantyczne oazy z widokiem na najważniejszą górę Prus – Śnieżkę.
W tej scenerii rozgrywa się nieszczęśliwa miłość polskiej arystokratki Elizy Radziwiłłówny i księcia Prus, syna króla, Wilhelma. Nic nie trwa wiecznie i romantyczne czasy zastąpiły wiek żelaza, pary, ludowych buntów i socjalistycznej rewolucji. Konflikty na tle klasowym – między arystokracją i przemysłowcami z jednej strony, a robotnikami z drugiej – zakończył wybuch pierwszej, a potem drugiej wojny światowej.
Uciekając przed nadciągającą ze wschodu Armią Czerwoną, niemieckie rody arystokratyczne opuściły pałace, w tym i Schaffgotschowie, zostawiając swoje dominia wraz z pałacem w Cieplicach na łasce przybyszów ze wschodu. Zrujnowane w latach komunistycznych pałace i parki powoli odzyskują dzisiaj blask, będąc świadkami historii i ludzkich dramatów. Film jest również opowieścią o przemianach kulturowych w Kotlinie.
Misją cyklu „Dolny Śląsk Pełen Historii” – tworzonego przez TVP3 Wrocław i Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – jest ukazanie piękna regionu, przekazanie wartościowej wiedzy o jego historii i kulturze, aktywizacja lokalnej społeczności oraz zwiększenie dumy z miejsca zamieszkania. Dla mieszkańców miejscowości, w których kręcone są zdjęcia, realizacja filmu to zawsze ważne wydarzenie odbijające się echem w lokalnych mediach i angażujące dziesiątki osób z grup rekonstrukcyjnych oraz statystów – często pasjonatów historii.
Film miał już swoje premiery we Wrocławiu, Jeleniej Górze, Wojanowie i na antenie TVP 3 Wrocław w listopadzie i grudniu zeszłego roku.
Fot. Marzena Zawal
Odsłuchaj treść artykułuAKTUALNOŚCI
Dodano: 13.07.2026 00:00
Glass breaks free. 16. Dolnośląskie Warsztaty i Sympozjum Szkła Artystycznego i Designu
W dniach 13–28 lipca odbędzie się projekt „Glass breaks free”, łączący artystów i rzemieślników z Polski i Czech w ramach e-Glass Festival. Wydarzenie obejmie otwarte warsztaty, sympozja w hutach szkła oraz wystawę, prezentując fuzję tradycyjnego hutnictwa z nowoczesnym designem. pokaż więcej »
Dodano: 04.07.2026 00:00
Legnickie Lato Kulturalne 2026
Legnica przygotowała wyjątkowo bogaty program wakacyjnych wydarzeń kulturalnych. W ramach „Legnickiego Lata Kulturalnego” odbędą się koncerty, seanse filmowe pod gołym niebem, festiwale oraz liczne wydarzenia plenerowe dla uczestników w każdym wieku. pokaż więcej »
Dodano: 18.07.2026 00:00
XXVII Festiwal Bachowski w Świdnicy
Między 18 lipca a 2 sierpnia 2026 roku odbędzie się w Świdnicy kolejna edycja Festiwalu Bachowskiego – jednego z najważniejszych wydarzeń muzyki dawnej w Europie. Tradycyjnie koncerty odbywać się będą przede wszystkim w wyjątkowej przestrzeni Kościół Pokoju w Świdnicy. pokaż więcej »
Dodano: 17.07.2026 00:00
BARBARA KUBSKA. GŁADKA POWIERZCHNIA PREFABRYKATÓW
Nowa wystawa w Galerii FOTO-GEN OKIS, na której Barbara Kubska podejmuje dialog z niezwykłym archiwum fotograficznym swojego dziadka, Zygmunta Kubskiego, będącym kroniką jednego z najważniejszych projektów urbanistycznych okresu PRL. pokaż więcej »
Dodano: 14.07.2026 07:00
SUMMER GUITAR FESTIVAL 2026
Summer Guitar Festival w Krzyżowej odbędzie się w terminie 19-26 lipca. Wśród pedagogów tegorocznej edycji warsztatów m.in. Sven Jungbeck, Marek Pasieczny i Mateusz Kowalski. pokaż więcej »
Dodano: 14.07.2026 06:00
V SIMA CLASSICS MASTERCLASS LEGNICA 2026
Od 20 lipca w Legnickim Centrum Kultury odbędą się koncerty i mistrzowskie kursy pianistyczne z udziałem pianistek i pianistów z różnych krajów, którzy przez kilka dni doskonalić będą swoje umiejętności pod kierunkiem tak wybitnych profesorów, jak Piotr Paleczny, Jianing Kong, Marc Laforet oraz Artur Haftman. pokaż więcej »
Dodano: 14.07.2026 05:00
POTAŃCÓWKI. DIALOG W PLENERZE
Zapraszamy na wyjątkowe potańcówki z Dialogiem! Już 31 lipca i 21 sierpnia spotkamy się przed Teatrem Dialogu, by tańczyć, słuchać muzyki i cieszyć się latem. Wystąpią m.in. Paulina Jeżewska, Nadia Czekańska, Szymon Majkrzak i Nikola Kopczyk. Wstęp wolny! pokaż więcej »
Dodano: 14.07.2026 04:00
XXXI Biesiada Zespołów Kresowych im. Zenona Bernackiego w Pielgrzymce
Już 1 sierpnia 2026 roku park przy Wiejskim Domu Kultury w Pielgrzymce zatętni życiem podczas XXXI Biesiady Zespołów Kresowych im. Zenona Bernackiego. Serdecznie zapraszamy na to wyjątkowe święto folkloru, pełne tradycyjnej muzyki, barwnych korowodów, rękodzieła i wyśmienitej, kresowej kuchni! pokaż więcej »