Cmentarz nieśmiertelnych
W książce Henryka Wańka „Cmentarz Nieśmiertelnych” zebrano kilkanaście esejów dotyczących w olbrzymiej części Szklarskiej Poręby, co prawda nie w odniesieniu do prehistorii, jak miało to miejsce ponad dwadzieścia lat temu podczas sporządzania przez niego raportów z Zamku Wieczornego, lecz do ludzi, którzy kształtowali atmosferę Schreiberhau na przełomie XIX i XX wieku, czyniąc ze śląskiego kurortu miejsce wyjątkowe – kolonię artystów, wcale zresztą nie gorszą od innych, takich choćby jak ta archetypiczna w Worpswede.
Eseje Wańka kreślą jednak szlaki dalece wybiegające poza Szklarską Porębę, Świeradów-Zdrój, Jagniątków-Agnieszków, gdzie ostatecznie w dostojnym pałacu Wiesenstein zamieszkał noblista Gerhart Hauptman. (…) Mówią nie tylko o tym, co miało miejsce tu, na Śląsku, ale również w Jenie, gdzie studiował i doktoryzował się Carl Hauptmann, w tyrolskim Bozen, gdzie z kolei Gerhart bawił w towarzystwie rodziny Tomasza Manna, a tego ostatniego zainspirował, zupełnie niechcący, do sportretowania swej „bobliwej” osoby pod postacią groteskowego Peeperkorna – bohatera Czarodziejskiej góry. W ten oto dyskretny i zupełnie naturalny sposób, podążając śladami swych bohaterów i anegdot z nimi związanych, przywraca Waniek Śląskowi, a szczególnie Kolonii Artystów Schreiberhau – jak sam pisze – „łączność z ogólnoeuropejskim krwiobiegiem kulturalnym”.
Z tego właśnie powodu „Cmentarz nieśmiertelnych” Henryka Wańka będą mogli docenić nie tylko miłośnicy rozmaitych „silesiaków”, śledzący jego twórczość od bez mała początku lat dziewięćdziesiątych, urzeczonych przede wszystkim krajobrazem i duchowością Śląska, co ludzie zatopieni w całej europejskiej tradycji literackiej.
Waniek (…) opozycję „literatura lokalna” – „literatura powszechna” zdaje się likwidować. (…) Jeśli bowiem mierzyć zasoby kultury europejskiej bez apriorycznych sądów na jej temat, bez oczekiwania spełnienia wstępnych kategorii, takich jak nawiązania do spetryfikowanych toposów, historii, mitologii, tradycji literackiej, a jedynie za pomocą czytelniczych zainteresowań, dystrybucji i redystrybucji treści, problemów i form, okazuje się, że to, co poczytujemy za lokalne, staje się, jeśli nie rdzeniem, to przynajmniej niezwykle ważną całej kultury współczesnej.
Ze wstępu Jacka Grębowca
Redakcja: Andrzej Więckowski
Tekst: Henryk Waniek
Korekta: Jacek Grębowiec
Projekt graficzny: Tomasz Pietrek
Wydawca: Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Druk: Jaks
ISBN 978-83-62290-50-5
Format: 14 x 21 cm | liczba stron: 135| oprawa: twarda
Język: polski
Cena: 20 zł + koszt wysyłki
Dostępna w sprzedaży
Książkę można zamówić pisząc na adres wydawnictwa@okis.pl
Odsłuchaj treść artykułuAKTUALNOŚCI
Dodano: 11.11.2026 12:00
„Ryszard III” w reż. Pawła Świątka PREMIERA
OKiS we Wrocławiu wspólnie z Teatrem Polskim w Podziemiu i Instytutem im. Jerzego Grotowskiego zaprasza na premierę spektaklu „Ryszard III” w reż. Pawła Świątka. Poznaj hipnotyzującą opowieść o odrzuceniu i narodzinach tyrana. Jak daleko posunie się szaleniec? Premiera 13 listopada. pokaż więcej »
Dodano: 11.11.2026 11:00
Scena Ukraińska. Sezon IV 2026/2027
Scena Ukraińska wkracza w IV sezon! Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu oraz teatr GAS zapraszają na dwa wyjątkowe spektakle: „Pora wyjeżdżać. Pora zostać” (6 i 9.11) oraz „Jutro 10 lat temu” (12–13.11). Zobacz, jak różnorodna potrafi być współczesna ukraińska sztuka performatywna. pokaż więcej »
Dodano: 11.11.2026 10:00
„Kabaret Nieautoryzowany – Wrocław mówi Waligórskim” PREMIERA
Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu wraz ze Stowarzyszeniem „Artyści Na Bruku” zaprasza 14 listopada na premierę spektaklu „Kabaret Nieautoryzowany – Wrocław mówi Waligórskim” przygotowanego przez Teatr ze Społecznością Ołtaszyna w reżyserii Bogdana Michalewskiego. pokaż więcej »
Dodano: 11.11.2026 10:00
„Dzień Pamięci i Pojednania”
Dzień Pamięci i Pojednania 2026 odbędzie się 14 listopada we Wrocławiu. W programie uroczysta Msza św. oraz wyjątkowy koncert organowy w kościele św. Marcina z prawykonaniem utworów Amelii Mleczko. Po południu zapraszamy na panele dyskusyjne o dialogu międzynarodowym. Wstęp wolny! pokaż więcej »
Dodano: 11.11.2026 10:00
Dolnośląskie Salony Muzyczne listopad/grudzień 2026
Odkryj magię muzyki klasycznej i kameralnej podczas Dolnośląskich Salonów Muzycznych! Od listopada do grudnia 2026 r. zabytkowe wnętrza Dolnego Śląska wypełnią się utworami wybitnych kompozytorów w mistrzowskich wykonaniach. Sprawdź harmonogram koncertów i zaplanuj niezapomniany wieczór. pokaż więcej »
Dodano: 11.11.2026 10:00
Michał Pietrzak 96_26 TERYTORIA
W Muzeum Filumenistycznym w Bystrzycy Kłodzkiej odbędzie się jubileuszowa ekspozycja Michała Pietrzaka, której wernisaż zaplanowano na 14 listopada 2026 roku. Prezentacji prac towarzyszy oficjalny katalog wydany we współpracy z OKiS we Wrocławiu. pokaż więcej »
Dodano: 11.11.2026 10:00
XXXVII Polsko – Czeskie Dni Kultury Chrześcijańskiej „Bądźmy Rodziną” 2026
Zapraszamy na wyjątkowe wydarzenie artystyczne, które odbędzie się 14 października w Klubie Muzyki i Literatury we Wrocławiu. Głównym punktem wieczoru będzie prezentacja zbioru wierszy Piotra Chrzczonowicza pt. „A ptakom śpiewały muzy / Y las Musas cantaron a los pájaros”. pokaż więcej »
Dodano: 11.11.2026 09:00
XVII edycja „JGJ FESTIVAL- Jeleniogórskie Gwiazdy Jazzu”
„JGJ FESTIVAL- Jeleniogórskie Gwiazdy Jazzu”, to cykl wydarzeń kulturalnych organizowanych przez Agencję Koncertowo-Wydawniczą SOLO. Festival jest prezentacją dorobku artystycznego muzyków Marka Napiórkowskiego, Artura Lesickiego oraz Maciej Obary, artystów wywodzących się z Jeleniej Góry. Stanowią oni czołówkę polskiej sceny jazzowej, rozrywkowej, są kompozytorami i producentami płyt. Do udziału w festiwalowych koncertach zapraszają wybitne osobowości sceny muzycznej […] pokaż więcej »