„Powrót ‘68” Jan Bortkiewicz
21 sierpnia 1968, wczesny poranek, na bezchmurnym wrocławskim niebie sznur czterosilnikowych samolotów lecących w kierunku południowo-zachodnim. Oficjalne pełne triumfu komunikaty „wojenne” konfrontowane były z informacjami zachodnich komentatorów prezentowanymi na falach Radia Wolna Europa. To z nich dowiedzieliśmy się o inwazji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację. Rozpoczęła się operacja „Dunaj”.
Wojsku Polskiemu przypadł w udziale „szturm” na niebronione Hradec Králové, po zdobyciu którego Wojciech Jaruzelski uzyskał zaszczytny tytuł Zdobywcy Hradca. Czesi i Słowacy nie przejawiali entuzjazmu z powodu tej „bratniej pomocy przeciwko planowanemu atakowi Imperialistów”, w Pradze spalono kilka czołgów. 7 września 1968 pijany polski żołnierz Stefan Dorna zastrzelił dwóch czeskich mieszkańców Jičina. Armia Radziecka straciła 12 żołnierzy, a 25 zostało rannych. W katastrofie helikoptera w pobliżu miasta Teplice zginęło dwóch radzieckich reporterów. Wojska bułgarskie straciły dwóch żołnierzy, a 2 Armia Wojska Polskiego dziesięciu. Bilans operacji „Dunaj” to 108 zabitych i blisko 500 rannych obywateli Czechosłowacji. Z kraju wyemigrowało również ok. 370 tysięcy Czechów i Słowaków.
Oficjalnie odtrąbiono wielki sukces, działania reformatorskie pod przywództwem Pierwszego Sekretarza Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Czechosłowacji Aleksandra Dubčeka zostały cofnięte. Rzeczywisty cel operacji „Dunaj” został osiągnięty. Utworzona z wprowadzonych na terytorium Czechosłowacji Centralna Grupa Wojsk Armii Radzieckiej pozostała tam do 1991 roku.
Formalna okupacja skończyła się już jesienią 1968 roku. Zimne noce i nocowanie pod namiotami w oczywisty sposób wpłynęło na morale niedoświadczonych żołnierzy Układu Warszawskiego i ich stan fizyczny. Wielu z nich uczestnictwo w tej „wycieczce” okupiło utratą zdrowia. Oczywiście prasa i telewizja o tym nie wspominały, zamieniając rzetelną informację na pełne triumfu relacje o wielkiej wdzięczności Czechów i Słowaków za udzielenie „bratniej pomocy”.
Powracające do kraju Wojsko Polskie nie doczekało się także wdzięczności od polskiego społeczeństwa, którego ogół był zdecydowanie przeciwny stłumieniu „praskiej wiosny”. Powszechnie wyrażano solidarność z Czechosłowacją i ubolewano, że doświadczona napaściami Polska stała się teraz agresorem. Uroczyste powitanie zhańbionego Wojska Polskiego we Wrocławiu było zainscenizowanym przedstawieniem, na które pod przymusem zagoniono pracowników zakładów pracy. Napisy na transparentach, wychwalające wojsko, nie oddawały prawdziwego nastroju mieszkańców Wrocławia – świadomych komunistycznej propagandy.
Prezentowane przy ul. Oławskiej we Wrocławiu czarno-białe zdjęcia, autorstwa Jana Bortkiewicza, przedstawiają historyczny moment: sceny z powitania na wrocławskim placu Wolności „zwycięskiego” Wojska Polskiego…
Projekt dofinansowany ze środków budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Odsłuchaj treść artykułuGALERIA
AKTUALNOŚCI
Dodano: 08.06.2026 10:00
Finał VI edycji Festiwalu Piosenki Przedszkolnej „Dziecięce Brzmienie”!
Zapraszamy na GALĘ FINAŁOWĄ VI FESTIWALU PIOSENKI PRZEDSZKOLNEJ „DZIECIĘCE BRZMIENIE”, która odbędzie się 12 czerwca 2026 w Centrum Działań Twórczych: CDT w Lubinie. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 10:00
Festiwal Talentów i kampania „Stop Hejt” podczas „DNI KĄTÓW WROCŁAWSKICH”
Młode talenty z całego kraju i wspólny głos przeciwko agresji. Rusza Festiwal Talentów i kampania „Stop Hejt”. 12 czerwca 2026 r., podczas „DNI KĄTÓW WROCŁAWSKICH", odbędzie się jedno z najważniejszych wydarzeń społeczno-kulturalnych tego roku w regionie. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 09:00
150. Antykabaret 2026 p.t. M/S Monroe
13 czerwca zapraszamy na sto pięćdziesiątą podróż z Antykabaretem. Tym razem zabierze nas na pokład M/S Monroe Ona,to Wielka Ikonasto lat temu urodzona…Dziewczyno,sporo Ci zawdzięcza kino!Dlatego my całą artystyczną rodzinądamy takie showże WOW! a że „Mężczyźni wolą blondynki” to pojawią się i inne dziewczynki platynowe mają włosy i do tego piękne głosy Kto chce usłyszeć […] pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 09:00
FESTYN RODZINNY MARUSARKA
Festyn Rodzinny „Marusarka” to coroczna impreza plenerowa organizowana przez Zespół Szkolno-Przedszkolny im. Stanisława Marusarza w Miłkowie. Na uczestników czekają liczne atrakcje, m.in.: występy artystyczne i pokazy uczniów, piana party, loterie fantowe z nagrodami, dmuchane zamki i strefa gastronomiczna pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 08:00
OPAŁA, ŻAK, Drnayan-Babrouski | Z KLASYKĄ PRZEZ POLSKĘ
Zapraszamy na drugi koncert z cyklu "Z klasyką przez Polskę" w wykonaniu artystów Opery Wrocławskiej: Aleksandry Opały – mezzosopran, Pawła Żaka – tenora oraz pianisty Ashota Drnayana-Babrouskiego, który odbędzie się 14 czerwca w Jaworze. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 07:00
DOLNY ŚLĄSK – KRAINA MISTYKÓW konferencja poświęcona tożsamości i mistyce Dolnego Śląska
Celem konferencji jest pogłębienie wiedzy, budowanie tożsamości, rozpoznawalności i popularyzacja mistyków Dolnego Śląska (Angelus Silesius, Jakub Böhme, Friedrich Schleiermacher) wpisując ich myśl w szerszy europejski kontekst. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 06:00
61. Międzynarodowy Festiwal Henryka Wieniawskiego w Szczawnie-Zdroju
W dniach 18–21 czerwca Szczawno-Zdrój ponownie stanie się jednym z najważniejszych miejsc na muzycznej mapie Polski. Tegoroczna edycja festiwalu zapowiada się niezwykle uroczyście i różnorodnie, łącząc koncerty symfoniczne i kameralne, spotkania z muzyką oraz wydarzenia towarzyszące. pokaż więcej »
Dodano: 08.06.2026 05:00
750-lecie Bolkowa. Dni Bolkowa 2026
750-lecie Bolkowa 2026 będzie jednym z najważniejszych wydarzeń w kalendarzu miasta i całej gminy. Obchody odbędą się w formule Dni Bolkowa w dniach 19–21 czerwca. W programie artystycznym wystąpią m.in. Kamil Bednarek oraz Smolasty. pokaż więcej »