Cmentarz nieśmiertelnych

W książce Henryka Wańka „Cmentarz Nieśmiertelnych” zebrano kilkanaście esejów dotyczących w olbrzymiej części Szklarskiej Poręby, co prawda nie w odniesieniu do prehistorii, jak miało to miejsce ponad dwadzieścia lat temu podczas sporządzania przez niego raportów z Zamku Wieczornego, lecz do ludzi, którzy kształtowali atmosferę Schreiberhau na przełomie XIX i XX wieku, czyniąc ze śląskiego kurortu miejsce wyjątkowe – kolonię artystów, wcale zresztą nie gorszą od innych, takich choćby jak ta archetypiczna w Worpswede.

Eseje Wańka kreślą jednak szlaki dalece wybiegające poza Szklarską Porębę, Świeradów-Zdrój, Jagniątków-Agnieszków, gdzie ostatecznie w dostojnym pałacu Wiesenstein zamieszkał noblista Gerhart Hauptman. (…) Mówią nie tylko o tym, co miało miejsce tu, na Śląsku, ale również w Jenie, gdzie studiował i doktoryzował się Carl Hauptmann, w tyrolskim Bozen, gdzie z kolei Gerhart bawił w towarzystwie rodziny Tomasza Manna, a tego ostatniego zainspirował, zupełnie niechcący, do sportretowania swej „bobliwej” osoby pod postacią groteskowego Peeperkorna – bohatera Czarodziejskiej góry. W ten oto dyskretny i zupełnie naturalny sposób, podążając śladami swych bohaterów i anegdot z nimi związanych, przywraca Waniek Śląskowi, a szczególnie Kolonii Artystów Schreiberhau – jak sam pisze – „łączność z ogólnoeuropejskim krwiobiegiem kulturalnym”.

Z tego właśnie powodu „Cmentarz nieśmiertelnych” Henryka Wańka będą mogli docenić nie tylko miłośnicy rozmaitych „silesiaków”, śledzący jego twórczość od bez mała początku lat dziewięćdziesiątych, urzeczonych przede wszystkim krajobrazem i duchowością Śląska, co ludzie zatopieni w całej europejskiej tradycji literackiej.

Waniek (…) opozycję „literatura lokalna” – „literatura powszechna” zdaje się likwidować. (…) Jeśli bowiem mierzyć zasoby kultury europejskiej bez apriorycznych sądów na jej temat, bez oczekiwania spełnienia wstępnych kategorii, takich jak nawiązania do spetryfikowanych toposów, historii, mitologii, tradycji literackiej, a jedynie za pomocą czytelniczych zainteresowań, dystrybucji i redystrybucji treści, problemów i form, okazuje się, że to, co poczytujemy za lokalne, staje się, jeśli nie rdzeniem, to przynajmniej niezwykle ważną całej kultury współczesnej.

Ze wstępu Jacka Grębowca

Redakcja: Andrzej Więckowski

Tekst: Henryk Waniek

Korekta: Jacek Grębowiec

Projekt graficzny: Tomasz Pietrek

Wydawca: Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego

Druk: Jaks

ISBN 978-83-62290-50-5

Format: 14 x 21 cm | liczba stron: 135| oprawa: twarda

Język: polski

Cena: 20 zł + koszt wysyłki

Dostępna w sprzedaży

Książkę można zamówić pisząc na adres wydawnictwa@okis.pl

Odsłuchaj treść artykułu

AKTUALNOŚCI

Dodano: 23.04.2026 10:30

Glass breaks free. Dolnośląskie Warsztaty i Sympozjum Szkła Artystycznego i Designu / nabór 2026

Rozpoczął sią nabór uczestników i uczestniczek do projektu Glass breaks free. Dolnośląskie Warsztaty Sympozjum Szkła Artystycznego i Designu, który odbędzie się w lipcu br. pokaż więcej »

Dodano: 24.04.2026 05:00

„Jesień” w Teatrze Polskim w Podziemiu. Kwiecień 2026

W dniach 24-26 kwietnia na scenę Teatru Polskiego w Podziemiu powróci spektakl Katarzyny Minkowskiej "Jesień" - sceniczna adaptacja powieści Ali Smith. pokaż więcej »

Dodano: 24.04.2026 04:30

Gala Jubileuszowa w ramach 80-lecia Szkoły Muzycznej I i II st. w Jeleniej Górze

Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. Stanisława Moniuszki w Jeleniej Górze w 2026 roku świętuje Jubileusz 80-lecia swojej działalności. Kluczowym punktem obchodów będzie Gala Jubileuszowa, zaplanowana na 29 kwietnia 2026 roku w sali Filharmonii Dolnośląskiej. pokaż więcej »

Dodano: 24.04.2026 04:00

15. Targi Książki Regionalnej SILESIANA

Zapraszamy na stoisko Wydawnictwa OKiS we Wrocławiu na 15. Targach Książki Regionalnej SILESIANA, które odbędą się w dniach 7-10 maja na Placu Solnym we Wrocławiu. pokaż więcej »

Dodano: 24.04.2026 04:00

Z jazzem przez Polskę | Piotr Wojtasik Quintet

Piotr Wojtasik, wybitny trębacz, leader i kompozytor jazzowy, zaprezentuje autorski program z płyty "Inscape" 7 maja w Bolesławieckim Centrum Kultury w ramach cyklu "Z jazzem przez Polskę". pokaż więcej »

Dodano: 24.04.2026 03:30

JUWENALIA WROCŁAWSKIE 2026

Wielkimi krokami zbliżają się Juwenalia Wrocławskie – największe studenckie święto– dwa dni pełne muzyki, zabawy i niezapomnianych emocji! Wydarzenie odbędzie się 8 i 9 maja na Polach Osobowickich, a co najważniejsze – wstęp jest całkowicie darmowy! pokaż więcej »

Dodano: 24.04.2026 03:00

XXIII Konkurs Piosenki nie tylko Słowiańskiej

13 maja w Oratorium Marianum odbędzie się XXIII edycja Konkursu Piosenki nie tylko Słowiańskiej. Tegoroczna edycja odbywa się pod hasłem: "Kultowe Piosenki Filmowe" pokaż więcej »